Ông Hậu suốt ngày túc trực ở trụ sở uỷ ban xã để chỉ đạo các thôn làng làm kháng chiến, bao nhiêu việc gia đình ông giao hết cho hai bà vợ. Vụ cam sành năm nay các tuyến đường Hải phòng, Hà Nội bị phong toả nên ông Hậu phải cho người đi các tỉnh phía Bắc để kiếm người mua cam. Năm 1950 Trung ương Đảng và Hồ Chủ tịch quyết định mở chiến dịch biên giới. Xã Đào Quán được huyện giao 17 xuất dân công, sáp nhập với các tiểu đội dân công xã khâc thành đại đội dân công hoả tuyến mang vác, làm đường...
Nhà nước có chủ trương đưa lực lượng không có công ăn việc làm lên miền núi khai hoang. Thế là Cưởi theo mẹ lên bản Đá Vách của người Dao. Nó bỗng thích...
Trần Văn Cưởi mồ côi cha từ năm 6 tuổi. Trong đám tang của bố nó nghe mọi người nói chuyện mới biết bố vốn là con nuôi của một bá hộ và được cho ăn học tử...