Trần Văn Cưởi mồ côi cha từ năm 6 tuổi. Trong đám tang của bố nó nghe mọi người nói chuyện mới biết bố vốn là con nuôi của một bá hộ và được cho ăn học tử tế. Ngày cải cách ruộng đất chính cha chú của bố đã đứng ra đấu tố bá hộ, quy kết ông tội bóc lột sức lao động của bố nó. Bá hộ bị quy kết thành phần địa chủ và đưa đi xử bắn. Nhưng từ đó anh em nhà Nguyễn Văn của bố cũng tha phương cầu thưc. Bố nó chết, Cưởi được mẹ cho đi học nhưng lại không có thời gian chăm lo, yêu thương nó. Đói rét và không...
Nguyễn Du về làng đã gần một tháng mà chỉ mải mê cây mác, rượu và quyển kinh phật . Cảnh nhà túng bấn quá Nguyễn tính sẽ gọi dăm ba đưa trẻ dạy học cho...
Sau ba năm làm quan, phải chứng kiến cảnh quan lại mua quan bán chức, tham nhũng lan tràn, công thần hãm hại lẫn nhau, nhân dân đói khổ và lầm than......