Bùi Thanh Thảo được sinh ra ngay trên chuyến tàu vào Nam cô Hồng đi tìm công tửhọ Bùi để bắt chịu trách nhiệm về cái thai. Cuống nhau thai được quấn vào chiếc áo cũ ném xuống biển báo hiệu một số phận đầy sóng gió. 18 tuổi Thảo đang học Đại học văn khoa thì bị ép lấy chồng là một viên trung uý đẹp trai con nhà giàu. Năm 20 tuổi thì chồng tử trận, Thảo một mình xoay xoả nuôi hai đứa con. Sau này Thảo đi bước nữa với ông Năm Chinh chỉ kém bà Hồng mẹ cô 6 tuổi. Vợ chồng cũng cất được ngôi nhà gạch mới...
Ngoài lúc học ở nhà thầy Lê Hảo, Cục, Cù Lao , và bọn trẻ trong làng còn phụ giúp gia đình chăn trâu, trồng dâu nuôi tằm, nghề rất phát triển ở làng Hòa...
Trong lúc chờ đợi trường mới, Cục và Cù Lao được anh Bốn Linh cho đến học ở nhà thầy Lê Hảo. Thầy Lê Hảo đã cải cách hoàn toàn nội dung giảng dạy. Thày...
Chú Hai Quân dắt Cục và Cù Lao đi thăm làng. Những cảnh vật và con người nơi thôn quê làm chú Hai xúc động và mờ mờ nhận thấy ý nghĩa chữ đất nước và sông...