Mừng ghi danh và được nhận vào đội Thiếu niên trinh sát. Anh đội trưởng bố trí Mừng vào tiểu đội ba, tổ bốn, do em Vịnh làm tổ trưởng. Vịnh còn có tên Vịnh sưa, giống với khá nhiều đội viên khác đều mồ côi từ nhỏ. Năm 11 tuổi Vịnh sưa được bác xin cho đi học nghề nguội tại xưởng của bác làm quản đốc. Một đơn vị Vệ quốc đoàn về đóng quân trong khu vực nhà máy đã khiến Vịnh xoắn lấy đơn vị không rời. Vịnh giúp các anh Vệ quốc đoàn những công việc vặt rồi trở thành một liên lạc viên uy tín, chính thức...
Ngoài lúc học ở nhà thầy Lê Hảo, Cục, Cù Lao , và bọn trẻ trong làng còn phụ giúp gia đình chăn trâu, trồng dâu nuôi tằm, nghề rất phát triển ở làng Hòa...
Trong lúc chờ đợi trường mới, Cục và Cù Lao được anh Bốn Linh cho đến học ở nhà thầy Lê Hảo. Thầy Lê Hảo đã cải cách hoàn toàn nội dung giảng dạy. Thày...
Chú Hai Quân dắt Cục và Cù Lao đi thăm làng. Những cảnh vật và con người nơi thôn quê làm chú Hai xúc động và mờ mờ nhận thấy ý nghĩa chữ đất nước và sông...