Xuân Hương nhận lời đi chơi thuyền trên sông Đáy cùng Huyện Lê nhưng với điều kiện phải mời cả bà huyện cùng đi. Song điều cẩn thận giữ ý
của Xuân Hương vẫn không ngăn khỏi sự xảy ra ghen tuông của bà huyện. Bà Đồ biết chuyện khuyên nàng tránh những chuyện ấy để khỏi mang tiếng mình nhưng Xuân Hương rất buồn và cho rằng chả lẽ vì nàng không có chồng mà phải chịu thiệt thòi luôn những cuộc vui tao nhã như thế. Nàng bắt đầu nghĩ đến bảo vệ Cổ Nguyệt đường và phẩm giá, tài thơ của mình .
Thương con chưa đầy năm đã bị mẹ bỏ rơi, Núi ôm con nhỏ lên tận Bắc Giang tìm vợ. Không có chỗ ngủ, hai bố con Núi phải ngủ bờ, ngủ bụi dưới mái hiên,...
Vì con, Núi đành chịu mất đi Hồng, người vợ hiền thảo, sống có trước có sau và quay lại với Mai. Vốn là người sống có tình, Núi bỏ qua chuyện cũ, hết...
Sau một đêm sương gió bên dòng Thương Giang, Mai dọn về ở với Núi, trở thành vợ chồng mà không cưới hỏi. Hai vợ chồng thường xảy ra xích mích vì lối nói...