Chú Hai Quân dắt Cục và Cù Lao đi thăm làng. Những cảnh vật và con người nơi thôn quê làm chú Hai xúc động và mờ mờ nhận thấy ý nghĩa chữ đất nước và sông núi. Những câu chuyện của người già ở làng khiến những đứa trẻ như Cục và Cù Lao vô cùng lạ lẫm và thích thú.
Cuộc sống ở xóm nhỏ bỗng xáo trộn bởi sự xuất hiện của đội mật thám và cuộc đổ bộ của quân Pháp. Chúng không chỉ bắt bớ dân lành mà còn nã súng, thả bom...
Sự việc hai tên gián điệp lợi hại và một thằng Pháp bị giết bởi mũi tên thuốc độc khiến bọn giặc ngày càng trở nên sợ hãi. Chúng đưa thêm ba tiểu đoàn và...