Chú Hai Quân dắt Cục và Cù Lao đi thăm làng. Những cảnh vật và con người nơi thôn quê làm chú Hai xúc động và mờ mờ nhận thấy ý nghĩa chữ đất nước và sông núi. Những câu chuyện của người già ở làng khiến những đứa trẻ như Cục và Cù Lao vô cùng lạ lẫm và thích thú.
Tổ chức thanh niên Mường do Cầm Ngọc Ninh cầm đầu đã giết hại nhiều cán bộ của huyện, hội viên xã bộ Việt Minh, nhóm địch vận của Đại đội 86 bộ đội địa...
Trong trận càn đầu tiên, Đào Tiến Lộc bị thương, đầu đạn găm vào sườn trái xuyên ra phía sau. Cả trung đội lê dương khố đỏ toả thành nhiều nhóm vào đốt...
Sau hai tháng cuộc họp chỉ đạo của thường trực huyện, địa bàn Thượng La Bằng- Nghĩa Tâm tạo nên một nỗi kinh hoàng với quan Vay- ăng- tanh, Tiểu khu...