Trên đường vào Nam, những kí ức về quê hương Quảng Bình lại tràn về trong đại tướng Võ Nguyên Giáp. Ông nhớ những lời dạy bảo của người ông ngoại về ý nghĩa hình ảnh hai ông Văn, Võ luôn đứng cạnh nhau để làm nên nghiệp lớn . Những lời dạy của ông ngoại và quê nhà đã theo Võ Nguyên Giáp suốt cả cuộc đời. Khi được Bác Hồ giao việc cầm quân, nghĩ đến lời dạy đó, ông đã lấy tên Văn làm tên gọi của mình để sống sao cho đúng hơn, tốt hơn như điều ông ngoại hằng mong.
Khi bố cậu bé Hồng chết, mẹ cậu phải bỏ đi tha hương cầu thực vào Thanh Hóa để kiếm tiền trả nợ, rồi lại mang thai với một người đàn ông và bị họ hàng gán...
Bố Hồng vì nghiện ngập đã thôi việc nhà nước, cầm văn tự địa đồ lấy tiền tiêu sài. Của cải trong nhà dần dần đội nón ra đi, mẹ Hồng phải đưa em gái cậu...
Tác phẩm "Những ngày thơ ấu” mở đầu bằng hình ảnh một gia đình giả dối. Cha mẹ cậu bé Hồng lấy nhau do “bài tính” của hai gia đình. Giữa họ, trước và sau...