Trong dòng chảy đổi mới của giáo dục hiện nay, tổ hợp C00 (văn, sử, địa) đang dần trở nên lặng lẽ. Không ít người ví tổ hợp C00 như "phiên chợ chiều": lặng lẽ, thưa thớt người chọn, ít được nhắc tới. Nhưng người làm giáo dục không thể đứng ngoài nhìn tổ hợp này mai một, bởi bản chất của tổ hợp này không chỉ là 3 môn học, mà là nơi ươm mầm cho tư duy nhân văn, khả năng cảm thụ và phân tích sâu sắc đời sống con người. 

Học sinh trong một giờ học môn sử. Đây là một trong 3 môn của tổ hợp C00 ẢNH: NHẬT THỊNH

Sự thưa vắng thí sinh chọn C00 không phải vì các môn học này kém hấp dẫn. Trái lại, đây là những môn cần tư duy hệ thống, khả năng liên kết thông tin và cảm xúc, năng lực phản biện sâu sắc. Một bài văn hay đòi hỏi không chỉ cảm xúc mà cả lập luận, tư duy và sáng tạo. Một bài lịch sử tốt không chỉ thuộc lòng sự kiện mà phải phân tích tiến trình, rút ra thông điệp. Một học sinh giỏi địa lý cần hiểu rõ mối quan hệ giữa con người với tự nhiên, giữa kinh tế với môi trường và địa chính trị toàn cầu.

Nhưng ở thời đại mà thị trường lao động đòi hỏi kỹ năng số, tư duy lập trình, phân tích dữ liệu, thì các môn này nếu vẫn dạy học theo lối đọc - chép, học thuộc - thi viết thì sẽ ngày càng tụt lại.

Nhiều học sinh rời xa tổ hợp C00 không phải vì không thích mà vì không thấy được lối ra nghề nghiệp rõ ràng. Học sinh thời nay cần nhìn thấy sự kết nối giữa tri thức học được với đời sống thực tiễn, với thị trường lao động, với các kỹ năng số - điều mà tổ hợp C00 chưa đáp ứng đầy đủ.

Cần một luồng gió mới cho tổ hợp C00. Trước hết chương trình học cần được thiết kế lại theo hướng tích hợp công nghệ và thực tiễn. Lịch sử không thể chỉ là chuỗi sự kiện cần ghi nhớ, mà phải trở thành những câu chuyện quốc gia được kể qua bản đồ số, video tư liệu, diễn đàn phản biện. Môn địa lý không thể tách biệt với các vấn đề toàn cầu như biến đổi khí hậu, đô thị hóa, địa kinh tế. Văn học không chỉ là cảm xúc, mà còn là kỹ năng viết, thuyết trình, xây dựng nội dung sáng tạo trên nền tảng số như podcast, blog, mạng xã hội.

Phương pháp giảng dạy cũng cần chuyển biến mạnh mẽ. Cần đưa vào lớp học những mô hình trải nghiệm như phiên tòa mô phỏng (sử), sáng tác truyện số (văn), làm bản đồ số hoặc phân tích dữ liệu (địa). Càng nhiều trải nghiệm thực tế, càng giúp học sinh cảm nhận được giá trị thật của môn học - thay vì học để thi, học vì áp lực điểm số.

Đặc biệt, cần mở rộng các hướng đi nghề nghiệp cho học sinh theo tổ hợp C00. Tư duy liên ngành cần được xem là chìa khóa để tổ hợp này tái hòa nhập dòng chảy phát triển, không tách biệt với công nghệ, doanh nghiệp và những vấn đề toàn cầu.

Tổ hợp C00 là mảnh đất của nhân văn. Nếu biết vận dụng đúng cách, đây chính là nền tảng cho phát triển bền vững trong xã hội hậu công nghiệp.

Theo Huỳnh Thanh Phú/ Thanh Niên

https://thanhnien.vn/de-to-hop-c00-khong-la-phien-cho-chieu-185250611190329582.htm