Tò he là sản phẩm làm bằng bột gạo nếp, màu sắc được làm từ nguyên liệu gần gũi với đời sống của người nông dân. Màu vàng từ bột nghệ, màu đỏ từ màu của quả gấc, màu xanh từ rau ngót hoặc lá riềng... Gạo sau khi được trộn đem ra xay nhuyễn cho thật mịn, trộn với chút nước rồi treo khoảng 4 tiếng cho róc khô nước. Thứ bột ấy sau đó được trộn với nước màu, đem đồ chín thành bột nặn.

Trước kia, trẻ con khi chơi tò he đến khi chán thường bỏ vào miệng nhai rệu rạo, những chi tiết như thế đã trở thành một phần ký ức tuổi thơ của rất nhiều người.

Ngày nay, để cho tiện lợi, màu sắc của tò he làm từ phẩm màu. Tên gọi tò he bắt nguồn từ việc nói lái đi của từ “tò te”, do trước kia sản phẩm này thường được gắn vào một chiếc kèn ống, khi thổi phát ra âm thanh “tò te…tò te…” rộn rã vui tai.

Thông thường tò he có hình dáng các con vật gắn liền với nghề nông truyền thống: trâu, bò, lợn, gà… ngộ nghĩnh, hoặc hình tượng các nhân vật lịch sử, truyền thuyết dân gian mà trẻ em yêu thích.

Tò he có sức hấp dẫn kỳ lạ, không chỉ đối với trẻ nhỏ. Ngày nay, tò he đã phong phú hơn nhiều với vô vàn hình thù khác nhau phục vụ nhu cầu, thị hiếu của khách hàng" nhí" như các siêu anh hùng Batman, Người Nhện… đến các nhân vật hoạt hình nổi tiếng như Doaremon, Picachu, Bạch Tuyết, công chúa Elsa...

Anh Vũ Văn Quân - một người đã gắn bó với nghề nặn tò he được 5 năm vẫn đang tiếp tục gắn bó với nghề, tìm hướng đi mới mẻ mà vẫn gìn giữ những nét đẹp truyền thống của tò he Việt Nam.

Cuộc sống hiện đại ngày nay với nhiều đổi thay, những thứ đồ chơi hiện đại đang dần thay thế những trò chơi dân gian. Thế nhưng, trải qua những thăng trầm lịch sử, những con thú, đồ chơi tò he vẫn giữ được sức cuốn hút đến bây giờ, một phần bởi tình yêu của những người làm ra, một phần bởi nhiều người vẫn luôn trân trọng những vẻ đẹp bình dị, xưa cũ, ấm áp về ký ức của Tết xưa./.

Minh Anh