Các nhà nghiên cứu tìm thấy mối liên hệ giữa việc sở hữu mèo và tỉ lệ mắc các rối loạn liên quan đến tâm thần phân liệt tăng lên - Ảnh: Hepper

Các nhà nghiên cứu đến từ Úc tìm ra liên kết giữa việc nuôi mèo và bệnh tâm thần phân liệt sau khi phân tích 17 nghiên cứu được công bố trong 44 năm qua, từ 11 quốc gia, gồm Mỹ và Vương quốc Anh.

Nhiều kết quả về mối liên hệ giữa mèo và tâm thần phân liệt

Bác sĩ tâm thần John McGrath và các cộng sự, tất cả đều đến từ Trung tâm Nghiên cứu sức khỏe tâm thần Queensland, giải thích: "Chúng tôi đã tìm thấy mối liên hệ giữa việc sở hữu mèo và tỉ lệ mắc các rối loạn liên quan đến tâm thần phân liệt tăng lên".

Ý tưởng cho rằng việc sở hữu mèo có thể liên quan đến nguy cơ mắc bệnh tâm thần phân liệt đã được đề xuất trong một nghiên cứu năm 1995, với việc tiếp xúc với một loại ký sinh trùng có tên là Toxoplasma gondii được cho là nguyên nhân. 

Nhưng cho đến nay, nghiên cứu đã đưa ra nhiều kết luận khác nhau.

Các nghiên cứu phát hiện ra rằng ở gần mèo trong thời thơ ấu có thể khiến một người dễ mắc bệnh tâm thần phân liệt hơn. Tuy nhiên, không phải tất cả các nghiên cứu đều tìm thấy mối liên hệ này.

Một số người cũng liên kết việc tiếp xúc với mèo với điểm số cao hơn trên thang đo lường các đặc điểm liên quan đến tâm thần phân liệt, ảnh hưởng đến suy nghĩ, cảm xúc và hành vi, và những trải nghiệm giống như loạn thần. Ngược lại, một lần nữa, các nghiên cứu khác không cho thấy mối liên hệ.

Để có được bức tranh rõ ràng hơn, McGrath và nhóm của ông cho rằng cần phải xem xét và phân tích kỹ lưỡng tất cả nghiên cứu về các chủ đề này. Toxoplasma gondii là loại ký sinh trùng hầu như vô hại, có thể lây truyền qua thịt chưa nấu chín hoặc nước bị ô nhiễm.

Vết cắn của mèo bị nhiễm bệnh hoặc phân mèo nhiễm bệnh cũng có thể truyền Toxoplasma gondii.

Ước tính có khoảng 40 triệu người ở Mỹ có thể bị nhiễm bệnh, thường không có bất kỳ triệu chứng nào. Trong khi đó, các nhà nghiên cứu tiếp tục tìm thấy nhiều tác động kỳ lạ hơn mà nhiễm trùng có thể gây ra.

Khi vào cơ thể người, Toxoplasma gondii có thể xâm nhập vào hệ thần kinh trung ương và ảnh hưởng đến chất dẫn truyền thần kinh. Ký sinh trùng này có liên quan đến sự thay đổi tính cách, sự xuất hiện của các triệu chứng loạn thần và một số rối loạn thần kinh, bao gồm cả bệnh tâm thần phân liệt.

Cần nhiều nghiên cứu hơn để kết luận

Nhóm nghiên cứu cho biết: "Sau khi điều chỉnh các đồng biến, chúng tôi phát hiện ra rằng những người tiếp xúc với mèo có nguy cơ mắc bệnh tâm thần phân liệt xấp xỉ gấp đôi".

Có một số điều quan trọng cần ghi nhớ ở đây, chẳng hạn như thực tế là 15 trong số 17 nghiên cứu là nghiên cứu bệnh chứng. Loại nghiên cứu này không thể chứng minh nguyên nhân và kết quả, và thường không xem xét những tác nhân có thể ảnh hưởng đến cả mức độ phơi nhiễm và kết quả. Một số nghiên cứu được xem xét có chất lượng thấp, đây là điều mà các tác giả cũng nhấn mạnh.

Một nghiên cứu ở Mỹ, với sự tham gia của 354 sinh viên tâm lý, không tìm thấy mối liên hệ giữa việc sở hữu một con mèo và điểm số bệnh tâm thần phân liệt. Tuy nhiên, những người bị mèo cắn có điểm cao hơn so với những người không bị mèo cắn.

Một nghiên cứu khác, bao gồm những người có và không có rối loạn tâm thần, đã phát hiện ra mối liên hệ giữa vết mèo cắn và điểm số cao hơn trong các bài kiểm tra đo lường những trải nghiệm tâm lý cụ thể. Nhưng họ cho rằng các mầm bệnh khác như Pasteurella multocida có thể là nguyên nhân thay thế. 

Các nhà nghiên cứu đồng ý rằng cần có nghiên cứu tốt hơn và rộng hơn trước khi có thể đưa ra bất kỳ giải thích chắc chắn nào.

Các tác giả viết: "Tóm lại, đánh giá của chúng tôi cung cấp bằng chứng ủng hộ mối liên quan giữa việc sở hữu mèo và các rối loạn liên quan đến tâm thần phân liệt. Cần có nhiều nghiên cứu chất lượng cao hơn, dựa trên các mẫu đại diện lớn để hiểu rõ hơn về việc sở hữu mèo như một yếu tố có thể làm thay đổi nguy cơ mắc chứng rối loạn tâm thần".

Theo Tuổi trẻ

https://tuoitre.vn/nghien-cuu-moi-ve-moi-lien-quan-giua-nuoi-meo-voi-benh-tam-than-phan-liet-20240413212244403.htm