Liệt dây thần kinh số 7 ngoại biên (liệt mặt) nguyên nhân chủ yếu do trúng gió, nhiễm lạnh đột ngột - Ảnh minh họa: Bệnh viện cung cấp

80% do trúng gió, nhiễm lạnh đột ngột

Theo ThS.BS Hoàng Duy Luân, khoa y học cổ truyền, Bệnh viện Bạch Mai, liệt dây thần kinh số 7 ngoại biên (liệt mặt) là hội chứng tổn thương dây thần kinh số 7.

Điều này gây nên tình trạng giảm hoặc mất vận động các cơ ở mặt (liệt toàn bộ nửa mặt).

Theo y học cổ truyền, liệt dây thần kinh số 7 ngoại biên được mô tả theo bệnh danh "khẩu nhãn oa tà". Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi và do nhiều nguyên nhân gây nên.

Các bác sĩ cho hay đến 80% nguyên nhân gây liệt dây thần kinh số VII là do bị trúng gió, nhiễm lạnh đột ngột.

Bên cạnh đó, bệnh còn do nhiều nguyên nhân khác khiến dây thần kinh bị chèn ép dẫn đến tình trạng sưng. Hoặc do mắc các bệnh viêm nhiễm như viêm tai xương chũm nhưng không được điều trị kịp thời nên dẫn đến biến chứng, vi rút zona, chấn thương hoặc tác động từ phẫu thuật ở vùng thái dương, vùng xương chũm, vùng mặt hoặc tai.

Theo bác sĩ Luân, triệu chứng liệt dây thần kinh số 7 ngoại biên cũng rất dễ nhận biết và phổ biến là yếu một phần tới liệt hoàn toàn một bên mặt, tiến triển trong vài giờ hoặc vài ngày.

"Các triệu chứng thường gặp có thể nhận biết như mắt nhắm không kín, chảy nước mắt; Giảm hoặc mất nếp nhăn trán, rãnh mũi má. Súc miệng nước sẽ bị chảy ra ở khoé miệng bên liệt, thức ăn giắt vào kẽ răng và má.

Tê bì nửa mặt, quanh xương hàm hoặc sau tai. Đau đầu, tăng cảm giác về âm thanh của tai bên bệnh. Giảm vị giác ở 2/3 trước lưỡi bên bệnh kèm giảm tiết nước bọt, nước mắt", bác sĩ Luân nêu rõ.

Chuyên gia này cũng cho hay liệt dây thần kinh số 7 ngoại biên cần phát hiện sớm, điều trị kịp thời và đúng cách nếu không sẽ lâu khỏi và gây ra các biến chứng khác nhau như biến chứng về mắt.

Người bệnh có thể bị viêm loét giác mạc, viêm kết mạc, lộn mí, đồng vận (là tình trạng có cơ không tự chủ phối hợp với các hoạt động tự chủ như mắt nhắm khi ăn hoặc cười), tình trạng có thắt nửa mặt sau liệt, chảy nước mắt khi ăn còn gọi là hội chứng nước mắt cá sấu.

Điều trị liệt dây thần kinh số 7 thế nào?

Bác sĩ Luân cho hay hiện nay bên cạnh những phương pháp điều trị bằng y học hiện đại như sử dụng nhóm thuốc corticoid, vitamin B liều cao, tăng dẫn truyền thần kinh… người bệnh bị liệt dây thần kinh số 7 ngoại biên sẽ được trị liệu phối kết hợp bằng các phương pháp châm cứu, cứu ngải, xoa bóp - bấm huyệt, thủy châm, cấy chỉ, uống thuốc sắc và giác hơi.

BS. Luân thực hiện châm cứu cho người bệnh - Ảnh: Bệnh viện cung cấp

Tùy vào tình trạng người bệnh, từng giai đoạn bệnh, các bác sĩ sẽ áp dụng các phương pháp phù hợp.

Với phương pháp châm cứu, bác sĩ sẽ biện chứng theo lý luận học thuyết kinh lạc huyệt vị, châm kết hợp các huyệt ở tứ chi kết hợp huyệt tại chỗ vùng mặt.

Mục đích dùng tối thiểu huyệt ở trên mặt để giảm cảm giác đau và sợ đau cho người bệnh mà vẫn đạt hiệu quả cao. Ngoài ra bác sĩ còn dùng nhĩ châm là dán hạt vương bất lưu hành trên loa tai để người bệnh hàng ngày tự day kích thích huyệt vị.

Với phương pháp xoa bóp bấm huyệt để điều trị liệt thần kinh 7 ngoại biên. Phương pháp này còn giúp điều trị bệnh nhân rối loạn lo âu, stress, mất ngủ… các bệnh lý rất nhiều người liệt mặt giai đoạn đầu mắc phải.

Với phương pháp cấy chỉ, đây là phương pháp kết hợp y học cổ truyền và khoa học hiện đại, sử dụng cho những người bệnh ở xa không thường xuyên đến điều trị được. Phương pháp này vừa tiết kiệm công sức, chi phí cho người bệnh và thời gian cho bác sĩ.

Với phương pháp giác hơi, là một trong những phương pháp hữu hiệu, đặc biệt giúp điều trị liệt dây thần kinh số 7.

Phương pháp giác hơi vùng mặt yêu cầu bác sĩ thực hiện cần có nhiều kinh nghiệm và khéo tay, điều chỉnh ngọn lửa đảm bảo lực hút của cốc giác vừa đủ, không chỉ đạt hiệu quả điều trị mà còn làm cho da mặt người bệnh trở nên hồng hào, không gây bầm tím ảnh hưởng tới thẩm mỹ.

Theo Dương Liễu/ Tuổi trẻ

https://tuoitre.vn/thoi-tiet-mien-bac-chuyen-lanh-coi-chung-liet-day-than-kinh-so-7-20241127085346467.htm