190
/
176792
Việc vợ chồng tự quyết định số con là phù hợp với quyền con người
viec-vo-chong-tu-quyet-dinh-so-con-la-phu-hop-voi-quyen-con-nguoi
news

Việc vợ chồng tự quyết định số con là phù hợp với quyền con người

Thứ 3, 25/02/2025 | 07:44:00
2,293 lượt xem

Bộ Y tế vừa trình Chính phủ dự thảo sửa đổi điều 10 Pháp lệnh Dân số năm 2003, về việc bỏ quy định mỗi cặp vợ chồng sinh từ một hoặc hai con.

Vợ chồng tự quyết định số con được sinh ra là phù hợp với quyền con người - Ảnh 1.

Nhân viên y tế chăm sóc một trẻ sơ sinh tại Bệnh viện Từ Dũ, TP.HCM - Ảnh: DUYÊN PHAN

Quy định không còn phù hợp

Tại tờ trình, Bộ Y tế nêu rõ thực trạng dân số Việt Nam đã phát sinh những vấn đề nghiêm trọng phải kịp thời giải quyết.

Mức sinh trên toàn quốc đang có xu hướng giảm thấp dưới mức sinh thay thế, từ 2,11 con/phụ nữ (2021) xuống 2,01 con/phụ nữ (2022), 1,96 con/phụ nữ (2023) và 1,91 con/phụ nữ (2024) - thấp nhất trong lịch sử và được dự báo tiếp tục xuống thấp trong các năm tiếp theo.

Theo Bộ Y tế, qua rà soát các văn bản pháp luật, hiện nhiều quy định có liên quan đến công tác dân số chưa đảm bảo tính đồng bộ, thống nhất với hệ thống pháp luật hiện hành và không đáp ứng được yêu cầu của thực tiễn.

Cụ thể, một số nội dung tại Pháp lệnh Dân số không còn phù hợp với Hiến pháp, như quy định hạn chế về quyền quyết định số con.

Một số quy định pháp luật về dân số hiện nay không còn phù hợp với thực tiễn và chưa đáp ứng được yêu cầu trong bối cảnh mới.

Trong khi mức sinh liên tục giảm trong thời gian qua, các quy định hiện hành vẫn giới hạn số con, chỉ cho phép mỗi cặp vợ chồng sinh một hoặc hai con.

Cụ thể, Pháp lệnh Dân số năm 2008 sửa đổi điều 10 Pháp lệnh Dân số năm 2003 quy định mỗi cặp vợ chồng, cá nhân được quyết định thời gian và khoảng cách sinh con; sinh một hoặc hai con, trừ trường hợp đặc biệt do Chính phủ quy định....

Căn cứ quy định này, Chính phủ quy định 7 trường hợp không vi phạm quy định sinh một hoặc hai con.

Bộ Y tế cho hay quy định này của Pháp lệnh Dân số không còn phù hợp khi Hiến pháp năm 2013 quy định tại điều 14: "Ở nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, các quyền con người, quyền công dân về chính trị, dân sự, kinh tế, văn hóa, xã hội được công nhận, tôn trọng, bảo vệ, bảo đảm theo Hiến pháp và pháp luật.

Quyền con người, quyền công dân chỉ có thể bị hạn chế theo quy định của luật trong trường hợp cần thiết vì lý do quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, đạo đức xã hội, sức khỏe của cộng đồng".

Do dân số có mối quan hệ mật thiết với quyền con người và quyền công dân theo Hiến pháp 2013, các nội dung liên quan đến chính sách dân số cần được quy định ở cấp độ luật. Điều này không chỉ bảo đảm quyền con người mà còn phù hợp với sự thay đổi trong cơ cấu dân số.

Vợ chồng tự quyết định số con được sinh ra

Sau khi rà soát các quy định liên quan, Bộ Y tế kiến nghị xây dựng pháp lệnh của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về quyền và nghĩa vụ của mỗi cặp vợ chồng, cá nhân trong việc sinh con.

Mục đích nhằm tạo cơ sở pháp lý thể chế hóa các chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng về công tác dân số, trong đó chú trọng về mức sinh.

Theo Bộ Y tế, việc quy định quyền, nghĩa vụ của cặp vợ chồng, cá nhân trong việc sinh con, bảo đảm quyền con người trong thực hiện chính sách dân số; khắc phục tình trạng chênh lệch đáng kể mức sinh giữa các vùng, đối tượng.

Theo đó, dự thảo pháp lệnh sửa đổi điều 10 của Pháp lệnh Dân số quy định: Quyền và nghĩa vụ của mỗi cặp vợ chồng, cá nhân trong việc thực hiện cuộc vận động dân số và kế hoạch hóa gia đình, chăm sóc sức khỏe sinh sản:

Các cặp vợ chồng quyết định về thời gian sinh con, số con và khoảng cách giữa các lần sinh.

Bảo vệ sức khỏe, thực hiện các biện pháp phòng ngừa bệnh nhiễm khuẩn đường sinh sản, bệnh lây truyền qua đường tình dục, HIV/AIDS và thực hiện các nghĩa vụ khác liên quan đến sức khỏe sinh sản.

Dự kiến pháp lệnh này có hiệu lực thi hành kể từ ngày thông qua.

Theo Dương Liễu/ Tuổi trẻ

https://tuoitre.vn/viec-vo-chong-tu-quyet-dinh-so-con-la-phu-hop-voi-quyen-con-nguoi-20250224201731479.htm

  • Từ khóa

Ngành y tế Việt Nam khẳng định vai trò tiên phong trong mạng lưới phòng ngừa và ứng phó bạo lực trẻ em

Tại Hội nghị Bộ trưởng toàn cầu lần thứ hai về chấm dứt bạo lực trẻ em diễn ra tại Philippines, đoàn đại biểu Việt Nam đã chia sẻ những bước tiến nổi bật...
14:02 - 19/11/2026
257 lượt xem

Mở rộng cơ hội sống cho trẻ sinh cực non nhờ những tiến bộ hồi sức sơ sinh

Những tiến bộ trong hồi sức sơ sinh đang mở thêm cơ hội sống cho trẻ sinh non, kể cả những em bé chào đời khi tuổi thai mới 25-26 tuần. Tại Bệnh viện Phụ...
09:56 - 19/11/2026
222 lượt xem

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà mong muốn MSD đầu tư nhà máy sản xuất thuốc, vaccine tại Việt Nam

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà mong muốn Tập đoàn MSD nghiên cứu, đầu tư nhà máy sản xuất thuốc, vaccine tại Việt Nam và cam kết chuyển giao công nghệ...
09:20 - 19/11/2026
277 lượt xem

Công bố Tuần lễ Y tế toàn cầu Việt Nam 2027

Tuần lễ Y tế toàn cầu Việt Nam 2027 (Global Health Week Vietnam 2027) dự kiến sẽ diễn ra từ ngày 15 đến 17/9/2027 tại Trung tâm Triển lãm Việt Nam (VEC),...
07:16 - 19/11/2026
248 lượt xem

Tăng năng lực xét nghiệm, giám sát để ứng phó kháng thuốc tại Việt Nam

Những bệnh nhân vượt qua suy hô hấp, suy tuần hoàn nhờ kỹ thuật hồi sức hiện đại vẫn có thể tử vong vì nhiễm khuẩn do vi khuẩn đa kháng. Thực tế này cho...
14:15 - 18/11/2026
113 lượt xem
pixel