Người được thụ thai vào các tháng lạnh có xu hướng trữ chất béo khác với người được thụ thai vào các tháng ấm - Ảnh: FREEPIK

Người được thụ thai vào các tháng lạnh có xu hướng trữ chất béo khác với người được thụ thai vào các tháng ấm, theo Science Alert.

Lượng mỡ phụ thuộc vào tháng thụ thai

Trong số 356 nam giới trẻ, khỏe mạnh tình nguyện tham gia nghiên cứu, các nhà khoa học tại Nhật Bản phát hiện những người được thụ thai trong mùa lạnh có hoạt động mô mỡ nâu cao hơn tương đối. Mỡ nâu là một loại chất béo giúp đốt cháy năng lượng, giữ ấm cơ thể và điều hòa đường huyết.

Cùng với việc tăng hoạt động của mỡ nâu, những người tham gia cũng cho thấy mức tiêu hao năng lượng cao hơn, chỉ số khối cơ thể (BMI) thấp hơn và ít tích tụ mỡ quanh các cơ quan nội tạng hơn. Tất cả đều là dấu hiệu của sức khỏe chuyển hóa tốt hơn. Ở những người bị thừa cân hoặc béo phì, hoạt động của mỡ nâu thường bị thiếu hụt.

Mở rộng kết quả sang nhóm đối tượng đa dạng hơn, nhóm nghiên cứu đã xem xét thêm một nhóm gồm 286 người trưởng thành nam và nữ ở nhiều độ tuổi khác nhau. 

Cuối cùng, họ tìm thấy "mối liên hệ khiêm tốn nhưng có ý nghĩa thống kê" giữa việc được thụ thai vào mùa lạnh và hoạt động của mỡ nâu, cùng với chỉ số BMI giảm, diện tích mỡ nội tạng và vòng eo thấp hơn.

Nhóm nghiên cứu cho rằng sự gia tăng hoạt động của mô mỡ nâu chính là yếu tố thúc đẩy các chuyển hóa còn lại. Những phát hiện này chỉ mang tính tương quan, nhưng chúng củng cố và mở rộng các nghiên cứu quan sát trước đó, vốn đã phát hiện rằng mùa sinh của một người có thể ảnh hưởng đến kết quả sức khỏe về sau trong cuộc đời họ.

Cơ chế thích nghi được truyền qua các thế hệ

Nghiên cứu hiện tại không tìm thấy mối liên hệ đáng kể giữa ngày sinh và sức khỏe chuyển hóa của một người, nhưng lại thấy mối liên hệ với mùa họ được thụ thai - tức là khoảng 266 ngày trước khi sinh.

Các kết quả cho thấy thời tiết lạnh có thể ảnh hưởng đến biểu hiện gene trong tinh trùng nam hoặc trứng nữ. Những thay đổi đó có thể được truyền lại cho con cái khi hai tế bào sinh sản kết hợp và thụ tinh.

Theo các tác giả - dẫn đầu bởi nhà khoa học y sinh Takeshi Yoneshiro từ Đại học Tokyo - điều này có thể là một "cơ chế thích nghi tinh vi với cái lạnh" được truyền qua các thế hệ, giúp con cháu sinh ra có khả năng sống sót tốt hơn trong điều kiện khí hậu lạnh.

Cần có thêm nghiên cứu để khám phá khái niệm này, mà các tác giả gọi là "nguồn gốc tiền thụ thai của sức khỏe và bệnh tật".

Trong nghiên cứu, nam giới tham gia được đưa vào môi trường lạnh 19°C trong 2 giờ. Hoạt động của mỡ nâu và chuyển hóa năng lượng được đánh giá sau khi tiếp xúc với lạnh và sau khi ngồi ở nhiệt độ phòng.

Hoạt động của mỡ nâu đặc biệt cao ở những người được thụ thai tại Bắc bán cầu, trong khoảng từ ngày 1-1 đến ngày 15-4 và từ ngày 17-10 đến ngày 31-12, so với những người được thụ thai trong khoảng ấm từ ngày 16-4 đến ngày 16-10.

Nhóm nghiên cứu cũng xem xét dữ liệu thời tiết thực tế trước và sau mỗi ca sinh, phát hiện mối liên hệ tương tự trong giai đoạn thụ thai với nhiệt độ ban ngày. Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature Metabolism.

Theo Bình Minh/ Tuổi trẻ

https://tuoitre.vn/ban-map-hay-om-phu-thuoc-vao-thang-duoc-thu-thai-20250408235708636.htm