Bệnh nhân N.N.P. (35 tuổi, ngụ TP.HCM) đang điều trị viêm tụy cấp tại Bệnh viện Nguyễn Tri Phương vì thói quen uống nhiều rượu bia và chế độ ăn nhiều dầu mỡ - Ảnh: BVCC

Uống 10-20 lon bia/lần, người đàn ông hai lần cấp cứu vì viêm tụy cấp

Đang điều trị tại Bệnh viện Nguyễn Tri Phương (TP.HCM) với chẩn đoán viêm tụy được 4 ngày, bệnh nhân N.N.P. (35 tuổi, ngụ TP.HCM) cho rằng nguyên nhân dẫn đến tình trạng này là do thói quen uống khoảng 10 - 20 lon bia mỗi lần và duy trì thói quen này nhiều ngày trong tuần, thậm chí nguyên tuần.

Đây là lần nhập viện thứ hai của bệnh nhân P. vì cùng chứng bệnh viêm tụy cấp. Đáng chú ý, lần tái phát này xảy ra sau hai tháng bệnh nhân kiêng rượu bia hoàn toàn, nhưng chế độ ăn uống nhiều dầu mỡ.

“Cơn đau âm ỉ nên tôi tưởng đau bao tử. Mỗi lần đau như thế là tôi ra tiệm thuốc mua thuốc đau bao tử về uống thì hết đau. Lần này thì đau dữ dội, lan ra sau lưng, vào bệnh viện cấp cứu thì tôi ngất xỉu”, bệnh nhân P. kể.

Bác sĩ Nguyễn Đô - Phó trưởng khoa phụ trách điều hành khoa nội tiêu hóa Bệnh viện Nguyễn Tri Phương - cho biết từ tháng 6-2023 đến tháng 12-2024, khoa tiếp nhận 152 ca bệnh nhân viêm tụy cấp.

Trong đó rượu, bia là nguyên nhân thường gặp nhất chiếm 34,2%, kế đến là tăng triglyceride (tình trạng rối loạn mỡ máu thường gặp trên người bị gan nhiễm mỡ, đái tháo đường và kể cả uống rượu nhiều) chiếm 31,6%.

Đáng chú ý là có 21,1% trường hợp viêm tụy cấp diễn tiến nặng và tỉ lệ tử vong là 2,6%. Điều này cho thấy viêm tụy cấp không phải là bệnh hiếm gặp và hoàn toàn có thể đe dọa tính mạng nếu chủ quan.

Đừng ép nhau uống rượu bia trong các buổi tiệc, ngày Tết... - Ảnh: T.T.D.

Viêm tụy cấp diễn tiến xấu rất nhanh

Bác sĩ Đô cho hay bình thường tuyến tụy tiết ra men tiêu hóa giúp tiêu hóa thức ăn. Khi ăn uống quá mức, đặc biệt là nhiều rượu bia và chất béo, các men này có thể hoạt động “quá đà” và tự làm tổn thương tuyến tụy, gây viêm tụy cấp.

Viêm tụy cấp do rượu thường gặp ở người uống rượu nhiều, kéo dài. Tuy nhiên, ngay cả người mới uống hoặc bị ép uống trong các buổi tiệc cũng có thể trở thành yếu tố kích hoạt gây nên viêm tụy cấp, đặc biệt nguy cơ càng tăng nếu từng có tiền sử bệnh này.

Còn với viêm tụy cấp do tăng triglyceride thì đây là nguyên nhân mà nhiều người dân chưa biết rõ. Triglyceride là một dạng mỡ trong máu, khi triglyceride tăng rất cao, máu trở nên “đục và đặc” như sữa, có thể làm tổn thương tụy và gây nên viêm tụy cấp.

Cũng theo bác sĩ Đô, dịp Tết là “điều kiện thuận lợi” cho tình trạng này vì bữa ăn thường nhiều chất béo, nhiều đạm và đôi khi đi kèm rượu bia. Người có nguy cơ cao thường là người rối loạn mỡ máu nhất là người có tăng triglyceride, thừa cân hoặc béo phì, gan nhiễm mỡ, đái tháo đường kiểm soát chưa tốt.

Khi bị viêm tụy cấp, người bệnh thường có các dấu hiệu như đau dữ dội vùng trên rốn, có thể lan ra sau lưng; buồn nôn, nôn ói nhiều (nôn xong không giảm đau); bụng chướng, khó tiêu.

Trường hợp nặng có thể tụt huyết áp, khó thở, vã mồ hôi, diễn tiến xấu rất nhanh chỉ trong 1 - 2 ngày. Nếu chậm trễ có thể trở nặng, điều trị khó khăn và thậm chí còn nguy hại đến tính mạng

Việc điều trị viêm tụy cấp đối với những trường hợp nhẹ có thể mất 5-7 ngày. Trường hợp nặng cần nằm tại khoa hồi sức tích cực, cần lọc máu, thay huyết tương để loại bỏ triglyceride giúp tuyến tụy có thể hồi phục nhanh hơn.

"Sau các bữa tiệc nhiều đạm, chất béo, đặc biệt là uống rượu bia trong dịp Tết, nếu xuất hiện đau dữ dội vùng trên rốn, đau tăng và kéo dài, kèm nôn ói nhiều không giảm, mệt lả, vã mồ hôi, chóng mặt hoặc thở nhanh, cần đến cơ sở y tế ngay", bác sĩ Đô khuyến cáo.

Theo Xuân Mai/ Tuổi Trẻ

https://tuoitre.vn/viem-tuy-cap-do-uong-10-20-lon-bia-mot-lan-bac-si-nhan-manh-benh-nguy-hiem-20260131175144442.htm