Người bệnh nam 32 tuổi được điều trị kích thích từ trường xuyên sọ - Ảnh: BVCC

Tuy nhiên cùng với sự phát triển của y học phục hồi chức năng hiện đại, nhiều người bệnh đang có thêm cơ hội lấy lại những chức năng tưởng như đã mất nhờ các kỹ thuật kích thích não không xâm lấn.

Từ không nói được đến bắt đầu phản hồi sau vài ngày

Nam người bệnh 49 tuổi, sống tại Đông Anh (Hà Nội), chuyển điều trị tại Trung tâm Phục hồi chức năng Bệnh viện Bạch Mai sau đột quỵ trong tình trạng mất khả năng giao tiếp, không nói được, nhận thức hạn chế.

Sau khoảng 3 ngày điều trị kết hợp phục hồi chức năng, tình trạng của người bệnh cải thiện rõ rệt. Ông bắt đầu có phản ứng khi được trò chuyện, phát ra âm thanh để đáp lại người xung quanh.

Con trai người bệnh xúc động chia sẻ: "Gia đình rất vui vì tình trạng của bố có tiến triển. Sau điều trị, tuy nói chưa được tròn vành rõ tiếng, nhưng thấy bố tích cực giao tiếp hơn, gia đình cũng yên tâm".

Với người thân của người bệnh sau đột quỵ, chỉ một cái gật đầu, một âm thanh đáp lại hay ánh mắt có chủ đích cũng đã là tín hiệu hy vọng rất lớn.

Một trường hợp khác, nam người bệnh 32 tuổi, quê Thái Nguyên, có các di chứng sau đột quỵ do nhồi máu não, nghẽn hẹp động mạch cảnh, động kinh, liệt nửa người. Chỉ sau khoảng 1 tháng đầu điều trị, nhận thức của người bệnh tiến bộ nhiều, có thể đi lại, giao tiếp tốt hơn, không còn tình trạng lơ mơ hay mất tập trung kéo dài.

Đến nay sau gần 3 tháng điều trị, người bệnh đã được ra viện và chuyển sang điều trị ngoại trú.

Kỹ thuật "đánh thức" não bộ để học lại sau tổn thương

Theo PGS.TS Lương Tuấn Khanh - Giám đốc Trung tâm Phục hồi chức năng Bệnh viện Bạch Mai, trong phục hồi chức năng đột quỵ, chỉ tập vận động thôi là chưa đủ.

Đột quỵ gây tổn thương phức tạp lên hệ thần kinh trung ương, kéo theo hàng loạt rối loạn như yếu liệt, khó nói, khó nuốt, giảm trí nhớ, suy giảm nhận thức hoặc trầm cảm sau bệnh.

Các kỹ thuật kích thích não không xâm lấn ra đời nhằm tác động trực tiếp lên hoạt động não bộ, giúp điều chỉnh sự mất cân bằng thần kinh sau đột quỵ và hỗ trợ não học lại các chức năng đã mất.

Hiện nay hai kỹ thuật được ứng dụng phổ biến gồm: kích thích điện một chiều xuyên sọ (tDCS): sử dụng dòng điện một chiều cường độ thấp đặt qua da đầu để tăng hoặc giảm hoạt động tại những vùng não nhất định.

Kích thích từ trường xuyên sọ lặp lại (rTMS): sử dụng từ trường tạo xung kích thích lên vỏ não, giúp tăng cường hoặc ức chế hoạt động thần kinh tùy mục tiêu điều trị.

Nói một cách dễ hiểu, đây là cách "đánh thức" những vùng não đang suy giảm chức năng, đồng thời giúp não bộ tái kết nối và hình thành đường dẫn truyền mới.

Theo bác sĩ Khanh, kích thích não không xâm lấn không phải phép màu giúp khỏi bệnh ngay lập tức, cũng không thay thế vật lý trị liệu hay ngôn ngữ trị liệu. Giá trị lớn nhất của phương pháp này là hỗ trợ người bệnh tập luyện tốt hơn, duy trì tập lâu hơn, cải thiện khả năng hợp tác và tăng tốc độ phục hồi.

Thực tế lâm sàng cho thấy phương pháp có thể hỗ trợ ở nhiều mặt như: Cải thiện vận động tay chân, hỗ trợ phục hồi nuốt, tăng khả năng ngôn ngữ và giao tiếp, cải thiện trí nhớ, sự chú ý; giảm đau thần kinh, hỗ trợ giảm trầm cảm, lo âu sau đột quỵ.

Theo các chuyên gia, đột quỵ đang ngày càng trẻ hóa, không ít trường hợp mới ngoài 30-40 tuổi đã mắc bệnh, để lại di chứng nặng nề cho bản thân và gia đình.

Sự xuất hiện của các kỹ thuật phục hồi hiện đại như kích thích não không xâm lấn mở ra thêm hy vọng cho người bệnh, đặc biệt khi được can thiệp sớm, đúng thời điểm và kết hợp chương trình phục hồi bài bản.

Theo Dương Liễu/ Tuổi trẻ

https://tuoitre.vn/kich-thich-nao-khong-xam-lan-giup-danh-thuc-nao-bo-sau-dot-quy-20260428141146734.htm