Cụm từ 'già không đều' tưởng chỉ là cách nói vui, nhưng khoa học đã cho thấy điều này hoàn toàn có thật: các cơ quan trong cơ thể có thể lão hóa với tốc độ khác nhau.
Nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí y khoa Nature Medicine đã phát hiện ra rằng các cơ quan trong cơ thể con người không lão hóa đồng đều. Từ phổi, thận, tụy, não, trong khi một số bộ phận có thể già trước thì các bộ phận khác lại "trẻ" lâu hơn.
Các nhà khoa học tại Viện Hàn lâm Khoa học Áo và Đại học Vienna (Áo) đã sử dụng dữ liệu của 983 người tham gia. Các nhà nghiên cứu đã phân tích 25.712 hình ảnh, thuộc 40 loại mô khác nhau.
![]()
Các tác giả nghiên cứu kết luận rằng lão hóa không đơn thuần là hệ quả của thời gian, bởi mỗi cơ quan có thể trải qua quá trình lão hóa với tốc độ và đặc điểm riêng. Ảnh minh họa: P.H tạo từ AI
Họ cũng đã phát triển các "đồng hồ mô" dựa trên trí tuệ nhân tạo (AI) để ước tính tuổi sinh học của từng cơ quan riêng biệt từ các hình ảnh mô học.
Kết quả đã phát hiện ra rằng các cơ quan không lão hóa đồng bộ và một số mô hình lão hóa này cũng có thể được xác định thông qua mẫu máu. Kết quả cho thấy các đồng hồ mô có sai số dự đoán trung bình là 4,9 năm.
Những phát hiện này có thể góp phần vào việc theo dõi bệnh tật cũng như chẩn đoán bệnh sớm hơn trong tương lai.
Các cơ quan lão hóa theo những mốc thời gian khác nhau
Kết quả cho thấy quá trình lão hóa diễn ra theo các lộ trình khác nhau tùy vào loại mô. Phổi, thận, tụy và tuyến thượng thận có dấu hiệu lão hóa nhanh ngay từ độ tuổi 20 đến 40, theo trang tin khoa học ScitechDaily.
Trong khi đó, các mô khác lại cho thấy những mô hình phức tạp hơn với các giai đoạn lão hóa mạnh diễn ra muộn hơn. Tử cung trải qua sự thay đổi đặc biệt rõ rệt vào giai đoạn mãn kinh.
Suy thận có liên quan đến các tín hiệu lão hóa gia tăng ở nhiều mô, trong khi bệnh tiểu đường cho thấy ảnh hưởng đặc biệt mạnh mẽ ở tuyến tụy.
Các nhà nghiên cứu giải thích rằng AI có thể phân tích những thay đổi trong cấu trúc mô để ước tính tuổi sinh học của từng cơ quan, qua đó giúp tái hiện quá trình lão hóa mà các phương pháp thông thường khó nhận diện.
Các mô trong cơ thể lưu giữ những dấu vết tinh vi của quá trình lão hóa, trong đó có nhiều thay đổi mà mắt thường không thể quan sát được.
Các tác giả nghiên cứu kết luận rằng lão hóa không đơn thuần là hệ quả của thời gian, bởi mỗi cơ quan có thể trải qua quá trình lão hóa với tốc độ và đặc điểm riêng.
Theo Thiên Lan/ Thanh niên
https://thanhnien.vn/co-the-gia-khong-deu-nghien-cuu-phat-hien-dieu-bat-ngo-185260827204548052.htm