Bộ Tư pháp vừa tổ chức phiên họp hội đồng thẩm định đối với dự án luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật liên quan đến an ninh trật tự, do Bộ Công an chủ trì soạn thảo.

Một trong các dự án được đề xuất sửa đổi, bổ sung là luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ (hiệu lực thi hành từ 1.1.2025).

Bộ Công an đề xuất sửa quy định liên quan đến ô tô thông minh (ảnh minh họa). NGUỒN: AI

5 cấp độ của phương tiện giao thông thông minh

Luật hiện hành quy định phương tiện giao thông thông minh là xe cơ giới cho phép tự động hóa một phần hoặc toàn bộ hoạt động điều khiển phương tiện, xác định lộ trình và xử lý tình huống khi tham gia giao thông đường bộ.

Tại dự thảo, Bộ Công an đề xuất sửa đổi "cho phép tự động hóa một phần hoặc toàn bộ" thành "cho phép tự động hóa toàn bộ" hoạt động điều khiển phương tiện, xác định lộ trình và xử lý tình huống khi tham gia giao thông đường bộ.

Cơ quan soạn thảo lý giải, căn cứ vào luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, Bộ trưởng GTVT đã ban hành thông tư quy định về phân loại phương tiện giao thông đường bộ và quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường đối với xe ô tô.

Theo đó, phương tiện giao thông thông minh được chia làm 5 cấp độ:

Xe cơ giới cho phép tự động hóa một phần hoạt động điều khiển phương tiện, xác định lộ trình và xử lý tình huống khi tham gia giao thông đường bộ là các xe thuộc cấp độ 1, cấp độ 2 và cấp độ 3 (gọi tắt là xe cơ giới tự động hóa một phần).

Xe cơ giới cho phép tự động hóa toàn bộ hoạt động điều khiển phương tiện, xác định lộ trình và xử lý tình huống khi tham gia giao thông đường bộ là các xe thuộc cấp độ 4, hoặc cấp độ 5 (gọi tắt là xe cơ giới tự động hóa toàn bộ).

Thực tế hiện nay cho thấy, rất nhiều xe ô tô con tầm trung hoặc cao cấp được nhập khẩu, sản xuất, lắp ráp tại Việt Nam đã có chức năng hỗ trợ người lái đạt cấp độ 1 và tiệm cận cấp độ 2.

Theo quy định tại luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, các xe này được xếp vào nhóm phương tiện giao thông thông minh và phải cấp phép hoạt động (không giống như xe cơ giới thông thường - PV).

Phiên họp hội đồng thẩm định đối với dự án luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật liên quan đến an ninh trật tự. ẢNH: TIỂU MÂY

Ô tô tự động hóa toàn bộ chưa phù hợp với điều kiện Việt Nam

Bộ Công an nhận định, đối với các xe cơ giới thuộc cấp độ 1, cấp độ 2, thậm chí là cấp độ 3 (tự lái có điều kiện), về cơ bản thì đây chỉ là chức năng hỗ trợ, trợ giúp người lái trong một số điều kiện, tình huống, phạm vi nhất định, không thể thay thế hoàn toàn được người lái.

Điển hình như chức năng tự động giữ làn đường, giữ khoảng cách, phanh khẩn cấp, cảnh báo hoặc không cho phép chuyển làn khi có xe vượt, tự động đỗ vào vị trí để xe... nhằm giúp người lái giảm căng thẳng, mệt mỏi khi chạy đường dài, giữ khoảng cách an toàn, phát hiện sớm các nguy cơ, phản ứng nhanh trước các tình huống nguy hiểm đột ngột...

Các chức năng nói trên có được kích hoạt hay không đều phụ thuộc vào quyết định của người lái. Hơn thế, qua đánh giá thực trạng hoạt động trên đường thì những loại xe này phù hợp để hoạt động theo điều kiện giao thông của Việt Nam. "Không nhất thiết phải hạn chế, cấp phép hoạt động", Bộ Công an nhận định.

Riêng với xe cơ giới thuộc cấp độ 4, cấp độ 5 (tự động hóa toàn bộ), trên thế giới hiện có Trung Quốc đang thí điểm hoạt động xe taxi không người lái tại Vũ Hán, Trùng Khánh, Bắc Kinh, Thượng Hải, song vẫn trong giai đoạn đánh giá về độ an toàn, tin cậy, chưa thể phát triển đại trà.

Một số quốc gia phát triển khác như Mỹ, EU mới thử nghiệm xe ô tô tự lái cấp độ 4 trong một phạm vi nhất định và vẫn phải yêu cầu có người lái hoặc người giám sát trên xe.

Xét theo điều kiện giao thông của Việt Nam, loại xe cơ giới tự động hóa toàn bộ hiện chưa phù hợp để hoạt động, có nguy cơ gây tai nạn cao. 

Do vậy, Bộ Công an cho rằng, cần hạn chế, phải được cấp phép hoạt động (bao gồm cả các xe chạy thử nghiệm thuộc đối tượng nghiên cứu phát triển có nhu cầu tham gia giao thông đường bộ).

Theo Tuyến Phan/Thanh niên

https://thanhnien.vn/bo-cong-an-de-xuat-sua-quy-dinh-ve-o-to-thong-minh-tu-lai-185250801100306527.htm