Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết 20/2026 về việc xem xét, công nhận liệt sĩ và cấp Bằng "Tổ quốc ghi công" đối với 49 trường hợp hy sinh trong kháng chiến của Lực lượng Biệt động Quân khu Sài Gòn - Gia Định.

Theo đó, Chính phủ đồng ý công nhận liệt sĩ và cấp Bằng "Tổ quốc ghi công" đối với 49 trường hợp hy sinh trong kháng chiến khi làm nhiệm vụ bí mật của Lực lượng Biệt động Quân khu Sài Gòn - Gia Định.

Những cán bộ, chiến sĩ lực lượng Biệt động Sài Gòn - Gia Định; Ảnh: Văn phòng Chính phủ

Việc công nhận xét theo đề nghị của Bộ Nội vụ về trường hợp đặc biệt khi chưa bảo đảm điều kiện quy định tại Điều 72 Nghị định 131/2021/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết và biện pháp thi hành Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng; không áp dụng đối với các trường hợp khác.

Chính phủ giao Bộ Nội vụ chủ trì, phối hợp với UBND TPHCM và các bộ, cơ quan, đơn vị có liên quan tổ chức triển khai thực hiện.

48/49 trường hợp vẫn chưa xác định được họ tên, thân nhân

Trước đó, Bộ Nội vụ đã có tờ trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ về việc xem xét, công nhận liệt sĩ và cấp Bằng "Tổ quốc ghi công" đối với 49 trường hợp hy sinh trong kháng chiến của Lực lượng Biệt động Quân khu Sài Gòn - Gia Định, trên cơ sở Công văn đề nghị của UBND TPHCM, Thành ủy TPHCM về công nhận liệt sĩ và cấp Bằng "Tổ quốc ghi công" đối với 49 chiến sĩ hy sinh trong kháng chiến của Lực lượng Biệt động Quân khu Sài Gòn - Gia Định.

Nguyên Chủ tịch nước Trương Tấn Sang thắp ngọn lửa tri ân tại Bia tưởng niệm cán bộ, chiến sĩ biệt động Sài Gòn - Gia Định tại Nghĩa trang Liệt sĩ TPHCM hôm 4-1-2026; Ảnh: LÊ VĨNH

Biệt động là lực lượng vũ trang đặc biệt, chiến đấu trên chiến trường đặc thù, chủ yếu là đô thị với nhiều chiến công vang dội; nhiệm vụ chủ yếu đánh vào các mục tiêu trọng yếu, đầu não chỉ huy, căn cứ, kho tàng chiến lược của địch.

Cán bộ, chiến sĩ biệt động sống hợp pháp trong thành phố, được biên chế chặt chẽ và hết sức bí mật, được huấn luyện và trang bị vũ khí phù hợp với tác chiến trong nội đô. Trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968, Lực lượng Biệt động Sài Gòn - Gia Định đã góp phần quan trọng vào thành công của đòn tác chiến chiến lược.

Trong cuộc tiến công này, lực lượng có 49 chiến sĩ hy sinh. 49 chiến sĩ hy sinh này được Thành ủy TPHCM, UBND TPHCM đề nghị công nhận liệt sĩ và cấp Bằng "Tổ quốc ghi công", nhưng chỉ có bí danh, không có thông tin về họ tên thật, quê quán, nơi an táng hài cốt. Đồng thời cũng không có giấy tờ, tài liệu ghi nhận trường hợp hy sinh.

Công văn của Thành ủy TPHCM có trích dẫn báo cáo của Câu lạc bộ Khối Vũ trang - Biệt động: "Do Biệt động Sài Gòn - Gia Định là một lực lượng vũ trang hoạt động mang tính đặc thù trong lòng địch, phải bí mật, ngăn cách là nguyên tắc sống còn.

Tất cả cán bộ, chiến sĩ phải đổi quê quán, họ tên thật, dùng tên bí danh để liên hệ công tác. Chính vì vậy, 49 đồng chí cán bộ chiến sĩ hy sinh chỉ biết qua tên bí danh. Việc phải bổ sung đầy đủ các thông tin liệt sĩ như quy định tại Nghị định của Chính phủ về việc công nhận liệt sĩ hy sinh trong chiến tranh đối với Biệt động Sài Gòn - Gia Định là không thể đáp ứng".

Mặc dù Thành ủy, UBND TPHCM đã trao đổi, làm việc với Bộ Quốc phòng, Bộ Công an và các cơ quan liên quan nhưng không xác định được được họ tên, quê quán, nhân thân, trường hợp hy sinh cụ thể (ngoại trừ trường hợp ông Út Nhỏ - tên thật là Bùi Văn Ráng, Chỉ huy trưởng hy sinh tại mục tiêu Sứ quán Mỹ là xác minh được họ tên thật, gia đình, quê quán).

Bia tưởng niệm cán bộ, chiến sĩ biệt động Sài Gòn - Gia Định nằm trong khuôn viên Nghĩa trang Liệt sĩ TPHCM; Ảnh: LÊ VĨNH

Theo Bộ Nội vụ, 49 trường hợp nêu trên đều không xác định được họ tên, quê quán, nhân thân, trường hợp hy sinh cụ thể; việc xem xét công nhận liệt sĩ chỉ dựa vào bí danh theo cung cấp của Câu lạc bộ Khối Vũ trang - Biệt động Quân khu Sài Gòn - Gia Định, là chưa đáp ứng đầy đủ các điều kiện đề nghị công nhận liệt sĩ theo Điều 72 Nghị định 131 (ngoại trừ trường hợp ông Út Nhỏ).

Tuy nhiên, Bộ Nội vụ nhận thấy trong những năm trường kỳ kháng chiến, lực lượng biệt động đã có những đóng góp đặc biệt to lớn, thầm lặng, góp phần vào sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.

Với đặc thù hoạt động bí mật, nguy hiểm nhằm bảo đảm yêu cầu tuyệt đối về an toàn, giữ bí mật lực lượng và phục vụ nhiệm vụ cách mạng, cán bộ, chiến sĩ biệt động đã phải che giấu, thay đổi danh tính, thân nhân và quá trình hoạt động...

Xuất phát từ cơ sở trên, việc xem xét công nhận liệt sĩ và cấp Bằng "Tổ quốc ghi công" đối với các trường hợp thuộc lực lượng biệt động mang ý nghĩa tri ân lực lượng, thể hiện sự trân trọng, tôn vinh của Đảng, Nhà nước đối với những hy sinh, cống hiến to lớn của lực lượng này cho sự nghiệp cách mạng, không đặt ra việc giải quyết chế độ, chính sách ưu đãi.

https://nld.com.vn/cong-nhan-liet-si-va-cap-bang-to-quoc-ghi-cong-voi-49-chien-si-biet-dong-sai-gon-196260202134505964.htm