Nhà máy thuỷ điện Yebatan chính thức được vận hành vào ngày 27-12 - Ảnh: CHINA NEWS

Theo báo Global Times, các tổ máy phát điện đầu tiên của nhà máy thủy điện Yebatan - dự án thủy điện đập vòm ở độ cao lớn nhất Trung Quốc - đã chính thức vận hành vào ngày 27-12.

Đây là dự án trọng điểm trong Kế hoạch 5 năm lần thứ 14 (2021-2025) của Trung Quốc, đánh dấu bước đột phá quan trọng của nước này trong xây dựng đập vòm siêu cao và phát triển năng lượng sạch tại khu vực cao nguyên, khí hậu giá lạnh.

Nhà máy thủy điện Yebatan nằm trên thượng nguồn sông Kim Sa thuộc tuyến Tứ Xuyên - Tây Tạng, có độ cao 2.894m so với mực nước biển.

Yebatan là công trình thứ bảy và cũng là công trình có công suất lớn nhất trong tổng số 13 nhà máy thủy điện được quy hoạch trên đoạn sông này.

Quá trình xây dựng nhà máy thủy điện Yebatan kéo dài hơn 20 năm và ghi dấu nhiều đột phá về kỹ thuật thi công. Dự án phải vượt qua các thách thức lớn như xây đập trên nền đá bị giảm tải sâu trong khu vực kiến tạo hoạt động mạnh, kiểm soát nhiệt độ và chống nứt cho đập vòm ở độ cao lớn, đồng thời duy trì đổ bê tông liên tục giữa mùa đông khắc nghiệt.

Nhờ những đột phá đó, Yebatan xác lập hàng loạt dấu mốc quan trọng cho ngành thủy điện Trung Quốc. Công trình là đập vòm hai chiều cong ở độ cao lớn nhất từng được xây dựng, đồng thời là đập vòm đầu tiên tại vùng giá lạnh thực hiện đổ bê tông liên tục trong mùa đông.

Yebatan cũng đi đầu trong việc áp dụng thiết kế tràn xả toàn thân và xây dựng đập tràn phụ bằng bê tông đầm lăn đá.

Nhà máy điện ngầm của Yebatan có độ sâu 480m và đường hầm dẫn nước sau dài 3.172m, lớn nhất trong các dự án cùng loại. Công trình còn sở hữu giếng đứng đơn cao nhất châu Á, với 311m, cùng số lượng mạch truyền tải 500 kV nhiều nhất trong hệ thống thủy điện Trung Quốc.

Bên cạnh yếu tố kỹ thuật, dự án cũng chú trọng bảo vệ sinh thái. Yebatan có trạm nhân giống và thả cá đầu tiên trên lưu vực sông Dương Tử, cùng hệ thống đường cá vượt đập đầu tiên của Trung Quốc dành cho đập vòm siêu cao.

Nhà máy có tổng công suất lắp đặt 2,24 triệu kW, dung tích hồ chứa 1,08 tỉ m³, sản lượng điện thiết kế hàng năm 10,2 tỉ kWh. Khi vận hành đầy đủ, dự án sẽ giúp tiết kiệm hơn 3 triệu tấn than tiêu chuẩn mỗi năm và giảm trên 7 triệu tấn khí CO₂.

Điện năng từ Yebatan sẽ được truyền tải tới khu vực Trung Trung Quốc thông qua tuyến đường dây một chiều siêu cao áp ±800 kV Kim Sa - Hồ Bắc.

Điều này không chỉ nâng cao năng lực cung ứng điện cho khu vực mà còn tạo động lực xanh mạnh mẽ, góp phần hiện thực hóa mục tiêu "carbon kép" và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

Theo Xuân Thảo/Tuổi trẻ

https://tuoitre.vn/trung-quoc-van-hanh-nha-may-thuy-dien-dap-vom-o-do-cao-lon-nhat-the-gioi-20251231145922864.htm