Khi chiến sự bùng nổ, việc eo biển Hormuz bị phong tỏa đã buộc các chính phủ châu Á phải đưa ra các chính sách ứng phó tạm thời với tình trạng khủng hoảng năng lượng.

Tuy nhiên, chiến sự kéo dài đến nay hơn 2 tháng và chưa có dấu hiệu sẽ sớm kết thúc. Tình hình này đã làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng nhiên liệu đang lan rộng trên toàn nền kinh tế.

Theo hãng tin AP ngày 11.5, chi phí vé máy bay, cước vận tải và hóa đơn tiện ích leo thang đang đe dọa tăng trưởng. Trong khi đó, Chương trình Phát triển Liên Hiệp Quốc (UNDP) dự báo khoảng 8,8 triệu người có nguy cơ rơi vào cảnh nghèo đói và khu vực châu Á - Thái Bình Dương có thể chịu thiệt hại kinh tế lên tới 299 tỉ USD.

Một đầu bếp ở vùng Assam, Ấn Độ dùng củi và than để nhóm lửa vào tháng 3, khi nguồn cung khí gas tại khu vực thiếu hụt. ẢNH: AP

Nhiều chính phủ từng lập ngân sách dựa trên giá dầu khoảng 70 USD/thùng, nhưng chiến sự đã đẩy giá dầu thô Brent lên tới 120 USD/thùng. Giờ đây, các quốc gia phải đứng trước lựa chọn khó khăn: hoặc tiếp tục duy trì trợ cấp đắt đỏ làm căng thẳng tài chính công, hoặc cắt giảm trợ cấp và đẩy gánh nặng chi phí sang người tiêu dùng.

Tại Ấn Độ, việc ưu tiên khí đốt sinh hoạt đã làm giảm nguồn cung cho sản xuất phân bón, đẩy giá mặt hàng này tăng vọt. Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi kêu gọi người dân hạn chế du lịch nước ngoài, làm việc tại nhà, sử dụng phương tiện công cộng và giảm một nửa lượng phân bón sử dụng.

Các nước như Bangladesh và Pakistan phải mua dầu với giá thị trường hiện tại, vốn thường cao hơn và dễ biến động nếu so với những hợp đồng dài hạn. Điều này làm tăng chi phí nhập khẩu và gây thêm áp lực lên nguồn dự trữ ngoại hối vốn đã hạn chế.

Tại Đông Nam Á, Philippines đã chuyển sang chế độ làm việc 4 ngày/tuần để tiết kiệm nhiên liệu. Thái Lan buộc phải bỏ giá trần đối với dầu diesel khi cạn kiệt quỹ bình ổn.

Châu Âu, châu Mỹ và châu Phi cũng ít nhiều chịu tác động từ cuộc khủng hoảng năng lượng do chiến sự gây ra. Thế nhưng, theo ông Henning Gloystein, thuộc tổ chức nghiên cứu Eurasia Group (trụ sở tại Mỹ), Đông Nam Á hiện là "nơi chịu ảnh hưởng nặng nề nhất”.

Các chuyên gia cảnh báo ngay cả khi chiến sự kết thúc, việc nối lại nguồn cung năng lượng toàn cầu cũng sẽ mất nhiều thời gian do hạ tầng hư hại. Xung đột kéo dài đang làm thay đổi bức tranh kinh tế khu vực, buộc các nước phải tìm kiếm các giải pháp dài hạn như đa dạng hóa nhà cung cấp và phát triển năng lượng tái tạo.

Theo Bảo Hoàng/Thanh niên

https://thanhnien.vn/nguy-co-cu-soc-nang-luong-thu-2-de-doa-chau-a-18526051209594866.htm