Lực lượng chức năng tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Sáng 6/7, Lễ triển khai tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng, phường Hòa Hưng, TPHCM đã diễn ra trong không khí trang nghiêm, thành kính và xúc động.

Buổi lễ do UBND TPHCM, Bộ Tư lệnh Quân khu 7 và Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tổ chức, đánh dấu bước chuyển quan trọng từ giai đoạn xác minh tư liệu, khoanh vùng sang tổ chức tìm kiếm, quy tập tại thực địa tại Công viên Lê Thị Riêng.

Đây là kết quả của quá trình nhiều năm thu thập, đối chiếu hồ sơ lịch sử, lời kể nhân chứng cùng việc ứng dụng các phương pháp khoa học hiện đại nhằm xác định vị trí các hố chôn tập thể tại khu vực Nghĩa trang Đô Thành cũ, nay là Công viên Lê Thị Riêng.

Phát hiện thêm hài cốt liệt sĩ ngay sau lễ triển khai

Ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó Chủ tịch UBND TPHCM, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 TPHCM cho biết, thành phố đang đẩy mạnh triển khai Chiến dịch "500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ".

Trong quá trình thực hiện, Ban Chỉ đạo đã phối hợp với các nhà khoa học, cơ quan báo chí, nhân chứng lịch sử cùng nhiều tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước nghiên cứu, xác minh thông tin về các hố chôn tập thể tại Nghĩa trang Đô Thành cũ.

Từ các hồ sơ lịch sử quý, ảnh, không ảnh của nước ngoài, ảnh vệ tinh, bản đồ quân sự, tài liệu lưu trữ trong và ngoài nước kết hợp khảo sát thực địa, Ban Chỉ đạo từng bước khoanh vùng các khu vực nghi vấn.

Đặc biệt, thông qua công tác tuyên truyền, Thành phố đã tìm được nhiều nhân chứng trực tiếp chứng kiến việc chôn cất tập thể các chiến sĩ giải phóng và đồng bào yêu nước sau cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968. Những lời kể này đã góp phần kiểm chứng, bổ sung các tư liệu lịch sử, tạo cơ sở quan trọng để xác định vị trí các hố chôn tập thể.

Cùng với đó, Ban Chỉ đạo Thành phố phối hợp với Bộ Tư lệnh Quân khu 7, Viện Thiết kế, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật (Bộ Quốc phòng), Trường Đại học Bách khoa, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên thuộc Đại học Quốc gia TPHCM, Trung tâm Rà phá bom mìn và Công binh tổ chức khảo sát bằng nhiều phương pháp hiện đại như radar xuyên đất, đo điện trở suất, phân tích địa vật lý.

Kết quả khảo sát đã xác định nhiều khu vực có tín hiệu bất thường dưới lòng đất phù hợp với tư liệu lịch sử và lời kể của nhân chứng.

Trên cơ sở đó, lực lượng chức năng tiến hành đào thăm dò tại điểm A trong Công viên Lê Thị Riêng. Chỉ sau hai ngày triển khai đã phát hiện một hố chôn tập thể dài khoảng 25 m, rộng khoảng 3 m.

Ban đầu, lực lượng làm nhiệm vụ phát hiện 5 bộ hài cốt cùng nhiều di vật như tấm tăng bộ đội và các hiện vật liên quan.

Một số di vật của các anh hùng liệt sĩ được tìm thấy - Ảnh: VGP/Thu Giang

Theo Thiếu tướng Trần Chí Tâm, Phó Chính ủy Quân khu 7, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 Quân khu 7, ngay sau lễ triển khai, lực lượng tiếp tục phát hiện thêm một số bộ hài cốt.

"Đến nay, chúng tôi đã phát hiện 7 bộ hài cốt. Chúng tôi đang tiếp tục triển khai vì xác định bên dưới còn rất nhiều hài cốt", Thiếu tướng Trần Chí Tâm cho biết.

Không chỉ các hài cốt, nhiều di vật được tìm thấy tại hiện trường cũng trở thành những manh mối quan trọng phục vụ công tác xác minh danh tính. Lực lượng chức năng đã phát hiện ba khẩu súng, nhiều viên đạn, tăng võng, túi quân trang cùng nhiều vật dụng cá nhân còn nằm cạnh các liệt sĩ sau gần 60 năm.

Theo cơ quan chức năng, trong số các hài cốt vừa tìm thấy có một bộ hài cốt kèm theo chiếc ví bên trong còn lưu giữ một tờ giấy nhỏ là quyết định điều động.

Trên tờ giấy vẫn đọc được một số cụm từ như "Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam"; "Do nhu cầu công tác... khả năng... đạo đức của cán bộ, có đề nghị của đơn vị... 962"; "Ban Chỉ huy Tiểu đoàn quyết định"; "Đồng chí Huỳnh Văn Quên"...

Qua đối chiếu phiên hiệu đơn vị và các tư liệu lịch sử, Quân khu 7 bước đầu xác định đây là liệt sĩ Huỳnh Văn Quên, chiến sĩ Tiểu đoàn 1 Long An thuộc Quân Giải phóng miền Nam.

Tiểu đoàn này từng tham gia trận đánh ở khu vực cầu Chữ Y năm 1968. Có thể xác định chiến sĩ Quên hy sinh trong trận đánh này.

Cơ quan chức năng cũng công bố thông tin về tờ quyết định điều động này, mong thân nhân các liệt sĩ trên cả nước chưa tìm được người thân có thêm căn cứ đối chiếu, liên hệ để phối hợp xác minh.

Đáng chú ý, lực lượng quy tập tìm thấy một tờ giấy được cho là quyết định điều động. Trên giấy vẫn còn đọc được một số thông tin về liệt sĩ Huỳnh Văn Quên, thuộc Đơn vị 962. Ảnh: BTL

Tiếp tục mở rộng phạm vi tìm kiếm

Theo Ban Chỉ đạo 515 TPHCM, việc phát hiện hố chôn tập thể mới chỉ là bước đầu. Khối lượng công việc phía trước còn rất lớn, đòi hỏi phải tiến hành với tinh thần trách nhiệm cao nhất, với sự thận trọng cao nhất, khoa học, chặt chẽ và tuyệt đối tôn kính đối với các anh hùng liệt sĩ.

Trong thời gian tới, Thành phố sẽ tập trung thực hiện ba nhóm nhiệm vụ trọng tâm.

Trước hết là tổ chức tìm kiếm, khai quật, quy tập hài cốt liệt sĩ đúng quy trình chuyên môn, bảo đảm tuyệt đối an toàn, giữ gìn tối đa các hiện vật và di vật liên quan, đồng thời tiếp tục mở rộng phạm vi khảo sát và phối hợp chặt chẽ với các nhân chứng, nhà nghiên cứu để xác định các hố chôn còn lại.

Thứ hai là tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ trong toàn bộ quá trình tìm kiếm và xác định danh tính hài cốt, phát huy hiệu quả của radar xuyên đất, các phương pháp địa vật lý, công nghệ ADN cùng những thành tựu khoa học mới nhằm nâng cao độ chính xác.

Thứ ba là tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục truyền thống, lan tỏa ý nghĩa nhân văn của công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ; đồng thời kêu gọi các tổ chức, cá nhân, cựu chiến binh, nhân chứng lịch sử trong và ngoài nước tiếp tục cung cấp thông tin để đưa các anh hùng liệt sĩ trở về với đồng đội, gia đình và quê hương.

Hiện lực lượng chức năng vẫn đang tiếp tục mở rộng khu vực khai quật tại Công viên Lê Thị Riêng. Những phát hiện ban đầu cùng các di vật còn lưu giữ được không chỉ mang ý nghĩa khoa học, lịch sử mà còn thắp lên hy vọng tìm lại tên tuổi cho nhiều liệt sĩ đã hy sinh cách đây gần 60 năm.

Theo Thu Giang/Chinhphu.vn

https://baochinhphu.vn/tim-thay-them-hai-cot-liet-si-tai-cong-vien-le-thi-rieng-buoc-dau-xac-dinh-danh-tinh-liet-si-huynh-van-quen-102260706140101098.htm