Theo Quỹ Dân số Liên hợp quốc (UNFPA), Việt Nam bước vào giai đoạn già hóa dân số từ năm 2011 và dự kiến đến năm 2036 sẽ trở thành quốc gia có dân số già với khoảng 20% dân số từ 60 tuổi trở lên. Trong bối cảnh tuổi thọ tăng và mức sinh giảm, dự báo quy mô dân số cao tuổi sẽ tiếp tục gia tăng nhanh trong thời gian tới.

Mặc dù già hóa dân số là thách thức không nhỏ đối với sự phát triển kinh tế và an sinh xã hội, chăm sóc sức khỏe nhưng đây cũng là động lực để hình thành và phát triển kinh tế bạc - hệ sinh thái gồm các hoạt động sản xuất, kinh doanh và cung ứng sản phẩm, dịch vụ đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của người cao tuổi; từ chăm sóc sức khỏe, phục hồi chức năng, dinh dưỡng, nhà ở, dịch vụ dưỡng lão đến tài chính và chăm sóc dài hạn.

Theo các chuyên gia, kinh tế bạc cần được nhìn nhận như một hệ sinh thái rộng lớn gồm các sản phẩm, dịch vụ và hoạt động kinh tế đáp ứng nhu cầu của người cao tuổi, tạo điều kiện để họ sống khỏe, sống độc lập và tham gia tích cực vào đời sống xã hội. TS.BS Huỳnh Minh Chín - Phó Giám đốc Sở Y tế TPHCM cho rằng, già hóa dân số đang đặt ra những yêu cầu mới đối với hệ thống y tế, an sinh xã hội và mô hình phát triển kinh tế. Thách thức đặt ra là phải chuyển từ tư duy ứng phó với già hóa dân số sang chủ động thích ứng, trong đó sức khỏe người cao tuổi vừa là mục tiêu của chính sách an sinh, vừa là nền tảng để phát triển kinh tế bạc.

Hệ sinh thái chăm sóc sức khỏe người cao tuổi cần được hiểu là một mạng lưới các cơ sở, dịch vụ, nhân lực, công nghệ và cơ chế tài chính có sự liên kết, phối hợp nhằm đáp ứng liên tục nhu cầu chăm sóc sức khỏe thể chất, tinh thần và chức năng xã hội của người cao tuổi. Đặc biệt, cần xác định người cao tuổi không chỉ là đối tượng thụ hưởng chính sách mà còn là chủ thể có quyền lựa chọn dịch vụ, có khả năng đóng góp tri thức, kinh nghiệm và nguồn lực cho xã hội.

TS Nguyễn Thế Khang - Phó Trưởng phụ trách Bộ môn Tài chính công, Trường Đại học Tài chính - Marketing đưa ra nhận định, kinh tế bạc là xu thế tất yếu trong tương lai nhưng phát triển kinh tế bạc không đơn thuần chỉ tạo ra thị trường cung cấp hàng hóa và dịch vụ cho người cao tuổi. Lĩnh vực này gắn liền với xu hướng biến động dân số dài hạn, vấn đề an sinh xã hội, sự phát triển bền vững và sự thịnh vượng của quốc gia. Việc xem xét đầu tư phát triển kinh tế bạc không chỉ chú trọng vào hiệu quả tài chính thuần túy mà phải tính đến hiệu quả xã hội và hiệu quả kinh tế vĩ mô.

Do đó, cần kết hợp giữa nhà nước và tư nhân trong phát triển kinh tế bạc và chăm sóc người cao tuổi; trong đó, nhà nước sẽ đóng vai trò định hướng đầu tư và giám sát, trong khi tư nhân vận hành theo cơ chế thị trường để tạo ra giá trị kinh tế - xã hội hài hòa.

Tại tọa đàm, ông Nguyễn Duy Hiểu - Phó Giám đốc Bảo hiểm xã hội TPHCM nêu ý kiến, phát triển kinh tế bạc phải gắn với an sinh xã hội. Thực tế chứng minh, sự đồng hành của chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế bạc và chăm sóc người cao tuổi. Để người già được chăm sóc tốt hơn và phát triển kinh tế bạc trong tương lai, ông đề xuất cần có chính sách mở rộng sự bao phủ an sinh xã hội cho người dân từ sớm, giúp người dân tham gia bảo hiểm xã hội ngay từ khi còn trẻ để tạo nguồn tài chính dự phòng chủ động cho tuổi già, tự chủ cuộc sống và chăm sóc sức khỏe mà không trở thành gánh nặng tài chính cho con cái.           

Theo T.X/daidoanket.vn

https://daidoanket.vn/co-hoi-phat-trien-kinh-te-bac.html