Ngày 13/1, thiếu tướng Y Blốk Êban, vị tướng đầu tiên của Tây Nguyên đã qua đời ở tuổi 97, tại nhà riêng ở phường Tân Hòa (TP Buôn Ma Thuột, Đăk Lăk).

Thiếu tướng Y Blôk Êban sinh năm 1921, tại buôn Chư Dluê, xã Hòa Xuân (TP Buôn Ma Thuột) trong một gia đình có bảy anh chị em. Là con trai út, Y Blốk Êban chịu nhiều thiệt thòi khi mới 2 tuổi đã mất cha. Năm 15 tuổi, sau khi học xong tiểu học, Y Blốk Êban bị Pháp bắt đi lính khố xanh làm gác ngục tại nhà tù Buôn Ma Thuột.

Tại nhà tù, Y Blốk Êban được tiếp xúc với một số tù chính trị và được giác ngộ lý tưởng cách mạng. Ngày 22/8/1945, ông dẫn đầu trung đội lính khố xanh biến buổi chào cờ của Trần Trọng Kim do phát xít Nhật dựng lên thành cuộc mít tinh ủng hộ cách mạng và giành chính quyền về tay nhân dân.

Hành động của Y Blốk Êban dưới sự chỉ đạo của Ban lãnh đạo lâm thời tỉnh Đăk Lăk đã khiến cho chính quyền Trần Trọng Kim không kịp trở tay. Chiến công đầu tiên này đã đưa Y Blốk Êban đứng vào hàng ngũ cách mạng, tham gia Ủy ban lâm thời của tỉnh Đăk Lăk.

Thiếu tướng Y Blốk Êban cùng vợ ôn lại những kỷ niệm được gặp Hồ Chủ tịch. Ảnh: Báo Đăk Lăk.

Năm 1954, ông tập kết ra Bắc và được gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp; được bồi dưỡng thêm về lý tưởng cách mạng, nhất là tinh thần đại đoàn kết dân tộc. Năm 1958, ông được thăng quân hàm thượng tá.

Năm 1960, ông trở lại Tây Nguyên, giữ chức Phó Tư lệnh rồi Quyền Tư lệnh Quân khu VI. Là chỉ huy xông pha khắp các trận địa, ông đã làm cho quân địch khi nghe đến cái tên Y Blốk Êban vừa khiếp sợ, vừa nể trọng.

Năm 1974, ông được thăng quân hàm đại tá, giữ chức Chủ tịch Ủy ban quân quản tỉnh Đăk Lăk. Đến tháng 1/1975, Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương quyết định chọn Buôn Ma Thuột làm mục tiêu chủ yếu của chiến dịch Tây Nguyên. Đúng 2h03 ngày 10/3/1975, cùng với các đơn vị bộ đội, Y Blốk Êban lãnh đạo quân dân các dân tộc Đăk Lăk nổ súng tiến công vào Buôn Ma Thuột.

Đến 10h ngày 11/3/1975, quân dân đã làm chủ hoàn toàn thị xã. Thắng lợi này đã tạo bước ngoặt quan trọng mở màn chiến dịch giải phóng Tây Nguyên và giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.

Hòa bình lập lại, Y Blốk Êban được bầu làm Chủ tịch UBND tỉnh Đăk Lăk. Năm 1982, ông được thăng quân hàm thiếu tướng, là vị tướng đầu tiên của của đại ngàn Tây Nguyên. 

Theo TTXVN/Vietnam+