Không biết tự bao giờ tục lì xì hay mừng tuổi đã du nhập và trở thành một phong tục đẹp trong ngày Tết cổ truyền ở Việt Nam. Bắt đầu từ thời khắc giao thừa chuyển sang năm mới cho đến khi hết Tết, mọi người đến chúc Tết người thân, họ hàng, bạn bè sẽ không quên mừng tuổi cho người già và trẻ nhỏ.

Nguồn gốc của tục lì xì bắt nguồn từ Trung Quốc

Nguồn gốc của tục lì xì được cho bắt nguồn từ Trung Quốc. Truyền thuyết xưa thuật lại rằng vào đêm giao thừa, một con yêu quý tên Tụy xuất hiện và trêu chọc trẻ nhỏ bằng cách xoa đầu khiến chúng giật mình và khóc thét lên khi ngủ. Hôm sau, trẻ sẽ đau đầu, sốt cao bởi vậy cha mẹ không dám ngủ, phải thức suốt đêm để canh phòng.

Năm đó, có một cặp vợ chồng hiếm muộn, ngoài 50 mới sinh được mụn con trai. Tết đến, có tám vị tiên đi ngang qua nhà, biết trước cậu bé này sẽ bị yêu quái quấy nhiễu nên đã hóa thành tám đồng tiền, ngày đêm ở cạnh bảo vệ cậu bé.

Khi  bé đã say giấc, cha mẹ liền đem gói tám đồng tiền vào một tờ giấy đỏ, đặt lên gối của con rồi mới đi ngủ. Giao thừa, yêu quái Tụy xuất hiện, vừa giơ tay để xoa đầu đứa bé thì những tia vàng sáng chói ánh lên từ chiếc gối khiến nó giật mình kinh hãi, hoảng hốt bỏ chạy.

Quá đỗi vui mừng do tìm được cách ứng phó với yêu quái, hai vợ chồng kể lại đầu đuôi ngọn nguồn câu chuyện cho dân làng. Từ đó, cứ đến Tết, mọi gia đình lại bỏ tiền vào phong bì đỏ đưa cho trẻ cầm bên mình để xua đuổi yêu ma giúp trẻ lớn lên khỏe mạnh, an lành.

Tục lì xì đầu năm mang ý nghĩa lời chúc may mắn, sung túc và hạnh phúc 

Ý nghĩa của lì xì không nằm ở số tiền nhiều hay ít mà tượng trưng cho may mắn, tài lộc, sức khỏe, sung túc. Tiền lì xì thường là món tiền nhỏ với những tờ tiền mới được xếp gọn gàng, cẩn thận trong phong bao màu đỏ tượng trưng cho sự kín đáo, không muốn so bì dẫn tới xích mích trong ngày Tết. Bởi theo niềm tin của người Việt cũng như một số dân tộc ở châu Á, có thờ có thiêng có kiêng có lành nên họ làm tất cả mọi điều để tránh xui xẻo cũng như những gì không mong muốn.

Ngoài ra, màu đỏ còn là biểu tượng cho sự may mắn, cát tường. Khi nhận lì xì, người nhận chỉ được mở phong bao sau khi người tặng đã ra về để thể hiện phép lịch sự.

Làm thế nào để gìn giữ nét đẹp này là điều cần suy ngẫm

Lì xì là một tục lệ đẹp trong những ngày Tết bởi nó thể hiện sự quan tâm, chăm sóc với thế hệ trẻ cũng như lòng biết ơn với ông bà, cha mẹ. Tuy vậy, cuộc sống hiện đại khiến nhiều tập tục dần bị biến tướng, trong đó có lì xì. Không ít người lạm dụng tiền mừng tuổi để mưu cầu hạnh phúc cá nhân, làm mất ý nghĩa tốt đẹp vốn có và gián tiếp khiến con trẻ hiểu sai về tục lì xì. Bởi vậy, làm thế nào để gìn giữ mỹ tục mang nhiều ý nghĩa nhân văn này thiết nghĩ là điều mỗi chúng ta cần suy ngẫm.

An Yên