Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei ngày 5.8 cho biết các cuộc đàm phán giữa nước này và Oman là "chuyên nghiệp" và "đang tiến triển". Theo ông, 2 bên đã đạt được đồng thuận về các thông số địa lý của tuyến đường đang được thảo luận.

"Nếu không có sự cản trở từ bên thứ 3, tuyên bố chung giữa hai nước, bao gồm những nguyên tắc và nội dung đồng thuận chính, đang ở giai đoạn xem xét và soạn thảo cuối cùng", theo The Guardian dẫn lời ông Baghaei.

Các tàu thuyền ở eo biển Hormuz ngày 15.6.2026. ẢNH: REUTERS

Tuy nhiên, quan chức Iran nhấn mạnh một thỏa thuận với Oman không đồng nghĩa an ninh hàng hải tại eo biển Hormuz sẽ được bảo đảm hoàn toàn.

Reuters ngày 5.8 dẫn một nguồn tin cấp cao Iran và 2 quan chức khu vực cho biết phương án đang được thảo luận có thể trao cho Tehran quyền kiểm soát các tàu đi vào vùng Vịnh qua eo biển Hormuz. Nếu được Mỹ chấp thuận, đây sẽ là một trong những nhượng bộ đáng kể nhất dành cho Iran liên quan tuyến hàng hải chiến lược này.

Thỏa thuận Iran - Oman được xem là bước đệm cho một thỏa thuận ngừng bắn rộng hơn giữa Tehran và Washington. Theo đó, eo biển Hormuz có thể được mở lại cho hoạt động hàng hải, trong khi Mỹ dỡ bỏ lệnh phong tỏa đối với các cảng Iran.

Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố Washington có thể sớm công bố một thỏa thuận hòa bình riêng với Iran, sớm nhất vào ngày 5.8. Tuy nhiên, giới quan sát bác bỏ nhận định rằng thỏa thuận mở lại eo biển đã sẵn sàng để ký, cho rằng nhiều chi tiết quan trọng vẫn chưa được thống nhất.

Trong lúc thúc đẩy đàm phán, Iran cũng phát đi cảnh báo cứng rắn tới Mỹ. Theo Reuters dẫn 5 nguồn thạo tin, Iran tuyên bố bất kỳ cuộc tấn công mới nào của Mỹ vào lãnh thổ Iran sẽ dẫn tới đòn đáp trả nhằm vào cơ sở hạ tầng năng lượng và các mục tiêu của Mỹ trong khu vực.

Lời cảnh báo được cho là chuyển đi qua hàng loạt tiếp xúc ngoại giao cấp cao sau khi ông Trump ngày 28.7 đe dọa tấn công mạng lưới năng lượng và hạ tầng của Iran.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi được cho là đã trao đổi với các đối tác Ả Rập Xê Út, Thổ Nhĩ Kỳ, Qatar và Pakistan. Iran kêu gọi các đồng minh vùng Vịnh của Mỹ sử dụng ảnh hưởng để ngăn Washington mở thêm chiến dịch quân sự.

"Chúng tôi sẵn sàng đáp trả, nhưng giải pháp ngoại giao là cách tốt nhất để tránh leo thang và tàn phá trên diện rộng trong khu vực", Reuters dẫn lời một nhà ngoại giao Iran.

Theo Trí Đỗ/Thanh niên

https://thanhnien.vn/iran-oman-chot-toa-do-tuyen-hang-hai-moi-qua-eo-bien-hormuz-185260806080621095.htm