Vụ sạt lở, lũ quét tại Làng Nủ, xã Phúc Khánh (Lào Cai) tháng 9-2024 - Ảnh: VŨ TUẤN

Tại hội thảo Thích ứng bền vững trước các thách thức của thời đại biến đổi toàn cầu, nhóm nghiên cứu Đại học Quốc gia Hà Nội đã giới thiệu mô hình cảnh báo sớm sạt lở ứng dụng AI và công nghệ GIS. Các chuyên gia đã nhấn mạnh tầm quan trọng của dữ liệu thực địa và kinh nghiệm dân gian trong việc phát triển hệ thống cảnh báo. 

Hội thảo cũng đề xuất nhiều giải pháp ứng phó với thiên tai và dịch bệnh, nhấn mạnh vai trò của trí thức trẻ trong việc xây dựng chiến lược bền vững. Các đề xuất này sẽ góp phần quan trọng vào việc quản lý rủi ro sạt lở và bảo vệ cộng đồng trước các thách thức ngày càng gia tăng.

Kinh nghiệm dân gian là dữ liệu quan trọng của AI cảnh báo sạt lở

PGS Đặng Kinh Bắc (Trường ĐH Khoa học tự nhiên, ĐH Quốc gia Hà Nội), trưởng nhóm nghiên cứu, cảnh báo rủi ro thiên tai phải gắn với dữ liệu thực địa, kinh nghiệm dân gian và sự tham gia của cộng đồng.

Nhóm nghiên cứu Đại học Quốc gia Hà Nội đã nghiên cứu thực địa ở nhiều nơi từng xảy ra sạt lở (trượt lở) như Làng Nủ, Mường Hum, Ngải Chồ, Ngải Suối Thầu, Mù Cang Chải (Lào Cai), Mường La (Sơn La), Than Uyên (Lai Châu). 

Từ đó, nhóm đi sâu nghiên cứu các phương pháp và quy trình quản lý thiên tai trượt lở đất - dòng bùn đá truyền thống, ứng dụng công nghệ IoT, viễn thám, GIS và AI giúp quản lý rủi ro thiên tai. Từ đó đề xuất các mô hình quản lý rủi ro, cảnh báo sớm sạt lở, thiên tai cho các vùng có nguy cơ.

Vụ sạt lở tại thôn Nậm Lúc, xã Cốc Lầu (Lào Cai) gây thiệt hại rất nghiêm trọng - Ảnh: VŨ TUẤN

Các chuyên gia đã chia sẻ và đưa ra nhiều thông điệp và đề xuất ứng phó với biến đổi khí hậu, dịch bệnh mới nổi, thiên tai cực đoan và già hóa dân số.

Hội thảo cũng đề xuất các giải pháp bác sĩ gia đình, y tế từ xa, phổ cập hồ sơ sức khỏe điện tử, công nghệ AI hỗ trợ chẩn đoán, mô hình đào tạo trực tuyến cho y tế cơ sở. Hay công nghệ giám sát dịch bệnh không xâm lấn như WBE tích hợp vào hệ thống cảnh báo y tế quốc gia - đặc biệt tại các đô thị, sân bay quốc tế, và khu vực biên giới.

Giải pháp lâu dài ứng phó với thiên tai, dịch bệnh

Hội thảo là hoạt động nhóm 3 của Diễn đàn Trí thức trẻ Việt Nam toàn cầu lần thứ 6. Những ý tưởng, đề xuất tại hội thảo sẽ tiếp tục được tổng hợp, nghiên cứu và chuyển tải tới các cơ quan hoạch định chính sách, góp phần cụ thể hóa các chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước trong thời kỳ mới.

Anh Nguyễn Hữu Tú, phó trưởng Ban Công tác thanh thiếu nhi Trung ương Đoàn, đề nghị đội ngũ trí thức trẻ tiếp tục đóng góp giải pháp, chiến lược thích ứng với bất ổn, thiên tai, dịch bệnh - Ảnh: ĐĂNG HẢI

Phát biểu chia sẻ tại diễn đàn, anh Nguyễn Hữu Tú, phó trưởng Ban Công tác thanh thiếu nhi Trung ương Đoàn, cho hay trong một thế giới không ngừng biến động từ bất ổn địa chính trị, khủng hoảng năng lượng, biến đổi khí hậu đến đại dịch toàn cầu để lại nhiều hậu quả lâu dài.

"Những thách thức này không chỉ đòi hỏi sự phản ứng kịp thời, mà còn đặt ra yêu cầu về năng lực thích ứng bền vững và tư duy chiến lược dài hạn, đặc biệt từ đội ngũ trí thức trẻ. Hội thảo “Thích ứng bền vững trước các thách thức của thời đại biến đổi toàn cầu” không chỉ là lời cảnh báo, mà là lời hiệu triệu những người trẻ cần cùng nhau kiến tạo giải pháp, kết nối tri thức, để Việt Nam không chỉ trụ vững, mà còn vươn mình mạnh mẽ giữa những làn sóng biến đổi toàn cầu” - anh Tú nói.

Theo Vũ Tuấn/ Tuổi trẻ

https://tuoitre.vn/dua-kinh-nghiem-dan-gian-vao-tri-tue-nhan-tao-canh-bao-sat-lo-thien-tai-20250703211457311.htm