Với nhiều người trẻ, thành công không còn được đo bằng việc sở hữu nhà, xe hay lập gia đình ở một độ tuổi nhất định. Thay vào đó, họ đề cao sự bình an, tự chủ tài chính, được sống đúng mong muốn, có những trải nghiệm ý nghĩa.
Được sống là chính mình, an yên đã là thành công
Nếu thế hệ trước thường xem nhà, xe, tài chính và gia đình ổn định là những dấu mốc quan trọng của thành công thì một bộ phận người trẻ hiện nay đang định nghĩa thành công theo cách khác.
Hà Khánh Lâm, 30 tuổi, ngụ P.Nam Định, tỉnh Ninh Bình, cho rằng thành công trước hết là được sống đúng với bản thân, làm những điều mình mong muốn và theo đuổi ước mơ. Với Lâm, trải nghiệm những điều mới mẻ, đến những vùng đất mới, đi du lịch hay dành thời gian bên bạn bè đều là những giá trị đáng trân trọng, là hạnh phúc.
"Đối với em, thành công là mình được sống và làm chính mình, được làm những điều mình thích, theo đuổi điều mình mơ ước. Em cũng muốn được trải nghiệm những điều mới mẻ, đến những vùng đất mới, đi du lịch hay thưởng thức đặc sản ở nhiều địa phương khác nhau", Lâm chia sẻ.
Theo Lâm, việc được cống hiến hết khả năng cho công việc và xã hội cũng là một phần của thành công. Vì vậy, cô không muốn tạo áp lực cho bản thân bằng những mục tiêu như phải mua nhà, mua xe hay sở hữu tài sản lớn ở một độ tuổi nhất định.
"Em muốn sống trọn vẹn tuổi thanh xuân của mình, sau đó mới tính đến chuyện lập gia đình. Sự nghiệp cũng đi cùng với những năm tháng tuổi trẻ nên em nghĩ mỗi người sẽ có một lựa chọn khác nhau", Lâm nói.
![]()
Một số bạn trẻ có xu hướng ưu tiên trải nghiệm và cuộc sống ý nghĩa thay vì coi sở hữu nhà hay tài sản lớn mới là thành công. ẢNH: MAI CÁT
Nguyễn Đặng Tường Vi, 28 tuổi, nhân viên văn phòng, ngụ P.Cầu Kiệu, TP.HCM, cho rằng thành công trước hết là cảm giác bình an và hạnh phúc với cuộc sống hiện tại. Theo Vi, cùng một độ tuổi nhưng mỗi người có thể lựa chọn một con đường khác nhau.
"Em nghĩ thành công tức là mình cảm thấy bình an và an yên trong tâm hồn. Mỗi người có một lựa chọn khác nhau và nếu mình cảm thấy hạnh phúc với những gì mình đang có thì đó cũng là thành công", Vi chia sẻ.
Vi cho biết cô may mắn khi gia đình, đặc biệt là mẹ, luôn tôn trọng lựa chọn của con cái. Vì thế, cô không chịu áp lực phải kết hôn ở một độ tuổi nhất định hay phải sở hữu tài sản lớn để chứng minh sự trưởng thành, thành đạt.
Với chuyện nhà, xe, Vi cho rằng mỗi người nên căn cứ vào khả năng của mình thay vì chạy theo tiêu chuẩn của người khác. Với cô, có thể tự kiếm tiền, tự trang trải cuộc sống và mua những thứ mình yêu thích bằng thu nhập của bản thân đã là một thành quả đáng trân trọng.
"Em có thể mua mỹ phẩm, sách hay những thứ mình thích bằng chính tiền mình làm ra, tức là tự lo cho bản thân. Chẳng hạn, em vừa mua một cuốn sách và một bức tranh ở đường sách bằng tiền của mình, không cần phải xin ba mẹ. Mình vẫn phấn đấu để có thể hữu những tài sản lớn nhưng không coi đó là áp lực thành công", Vi nói.
Còn Lê Võ Mỹ Hiền cho rằng thành công nên được xác định dựa trên nhu cầu, khả năng và mong muốn của mỗi người, thay vì lấy cuộc sống của người khác làm thước đo.
"Em sẽ không so với mọi người. Em nhìn vào bên trong để xem mình cần gì, biết mình mong muốn điều gì rồi đi theo điều đó. Trước đây em cũng từng nhìn người khác và cảm thấy rất mệt mỏi, vì mình cứ chạy theo những thứ có thể phù hợp với họ nhưng chưa chắc phù hợp với mình", Hiền chia sẻ.
Quan niệm phải có nhà, có xe hoặc lập gia đình trước tuổi 35 hay một độ tuổi nào đó mới được xem là thành công, Hiền cho rằng, vật chất vẫn quan trọng nhưng không nên trở thành sức ép buộc mỗi người phải chạy theo bằng mọi giá. "Điều đáng lo ngại không phải là chưa có nhà, chưa có xe hay chưa lập gia đình, mà cố gắng chạy theo những chuẩn mực không phù hợp với mình", Hiền nói.
Thay đổi trong quan niệm sống
Theo PGS.TS Trịnh Hòa Bình, chuyên gia xã hội học, nguyên Giám đốc Trung tâm điều tra xã hội (Viện Xã hội học - Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam), việc người trẻ không còn quá áp lực bởi những cột mốc thành công hay lựa chọn kết hôn muộn xuất phát từ sự thay đổi trong quan niệm sống và ảnh hưởng của lối sống hiện đại.
Ông cho rằng người trẻ ngày càng đề cao chất lượng cuộc sống, trải nghiệm cá nhân và phát triển sự nghiệp. Mức sống, chi phí sinh hoạt gia tăng cùng những áp lực của đời sống khiến họ thận trọng hơn với việc sở hữu tài sản lớn, kết hôn hay sinh con.
"Người trẻ muốn dành nhiều thời gian hơn cho bản thân, trải nghiệm, phát triển sự nghiệp và theo đuổi những mục tiêu riêng. Sâu xa hơn, đó là mong muốn của mỗi cá nhân về một cuộc sống có chất lượng, đầy đủ và nhiều trải nghiệm ý nghĩa hơn, đó là hạnh phúc thay vì phải áp lực thành công như trước", ông Bình nói.
![]()
Người trẻ ngày càng đề cao chất lượng cuộc sống, trải nghiệm cá nhân thay vì áp lực mua "nhà lớn, xe sang". ẢNH: MAI CÁT
Ở góc độ tâm lý, thạc sĩ tâm lý Nguyễn Hương Giang (Giang Kate), nhà trị liệu thôi miên nhân văn, Đại học Leeds Beckett (Anh), cho rằng việc người trẻ không còn xem mua nhà, mua xe, kết hôn hay sinh con sớm là những cột mốc thành công phản ánh sự thay đổi cả về điều kiện kinh tế - xã hội lẫn quan niệm sống.
"Giá nhà, mức độ ổn định việc làm và chi phí nuôi con tại các đô thị lớn hiện nay khác xa trước đây. Khi những mục tiêu như mua nhà, ổn định sự nghiệp hay lập gia đình trở nên khó đạt được hơn, người trẻ có xu hướng điều chỉnh hệ giá trị để giảm khoảng cách giữa kỳ vọng xã hội và khả năng thực tế. Họ có xu hướng khám phá và chăm sóc bản thân, thử nghiệm nghề nghiệp, chăm lo nhu cầu hưởng thụ và tình cảm trước khi "cam kết" sự ổn định hay thành công nào đó bằng sở hữu tài sản", bà Giang nói.
Theo bà, nhà, xe, hay kết hôn không phải thước đo tuyệt đối của sự trưởng thành hay thành đạt. Đây là những chuẩn mực gắn với một bối cảnh kinh tế - xã hội nhất định. Khi bối cảnh thay đổi, các cột mốc này cũng không còn phản ánh đầy đủ mức độ trưởng thành của mỗi người.
Để xác định thành công theo giá trị cá nhân, chuyên gia cho rằng, mỗi người cần làm rõ giá trị trước khi đặt mục tiêu. Mong muốn mua nhà có thể bắt nguồn từ nhu cầu an cư, đi du lịch có thể xuất phát từ khát khao tự do trải nghiệm, còn kết hôn có thể là nhu cầu kết nối sâu sắc với một người.
"Chưa có nhà, chưa kết hôn hay chưa đạt một vị trí nghề nghiệp nhất định không đồng nghĩa với thất bại hay chậm trễ. Người trẻ cần học cách chấp nhận và hiểu mình đang ở đâu để tiến lên", bà Giang nói.
Đồng thời, bà Giang cho rằng việc thoát khỏi những khuôn mẫu cũ cũng không nên biến thành những "cột mốc bắt buộc" mới như "phải độc lập", "phải trải nghiệm nhiều" hay "phải phát triển bản thân". Tự do khỏi áp lực cũ như "sở hữu tài sản lớn mới thành công" không có nghĩa là đã tìm thấy giá trị thật của mình, đó vẫn là một hành trình cần liên tục quan sát và điều chỉnh.
Theo Mai Cát/ Thanh niên
https://thanhnien.vn/30-tuoi-chua-co-nha-chua-co-xe-nguoi-tre-co-dang-that-bai-185260812141843423.htm