Giặc Pháp quay trở lại làng bản Yên Bái. Người dân yên ắng trong nhà buồn bã và lo lắng. Tên Hà Minh Rỗ làm tay sai cho Pháp từ trước khi Nhật Đảo Chính nay lại được Pháp sử dụng trở thành một kẻ chỉ đường. Đồn Pháp được Minh Rỗ chỉ đăt tại làng Đồng Bồ bên bờ suối Lao. Nghĩa Lộ đã bị giặc Pháp tái chiếm. Bùi Đức Lạc chạy ra đường nghe ngóng, thăm dò chờ cho quân Việt Minh phố định liệu. Lò Văn Bay lại thành lập Mặt trận Việt Minh Phố, kêu gọi mọi người ở Văn Chấn, Nghĩa Lộ cho ý kiến.
Ngoài lúc học ở nhà thầy Lê Hảo, Cục, Cù Lao , và bọn trẻ trong làng còn phụ giúp gia đình chăn trâu, trồng dâu nuôi tằm, nghề rất phát triển ở làng Hòa...
Trong lúc chờ đợi trường mới, Cục và Cù Lao được anh Bốn Linh cho đến học ở nhà thầy Lê Hảo. Thầy Lê Hảo đã cải cách hoàn toàn nội dung giảng dạy. Thày...
Chú Hai Quân dắt Cục và Cù Lao đi thăm làng. Những cảnh vật và con người nơi thôn quê làm chú Hai xúc động và mờ mờ nhận thấy ý nghĩa chữ đất nước và sông...