Ngày 18.3, TAND TP.Hà Nội tiếp tục xét xử cựu Chủ tịch Công ty AIC Nguyễn Thị Thanh Nhàn cùng 12 bị cáo trong vụ án vi phạm đấu thầu xảy ra tại Trung tâm ứng cứu khẩn cấp máy tính Việt Nam (VNCERT) thuộc Bộ TT-TT.

Đây là vụ án thứ 5 bà Nhàn bị đưa ra xét xử vắng mặt, do người này đang bỏ trốn.

Theo cáo buộc, ông Nguyễn Trọng Đường, cựu Giám đốc VNCERT cùng nhiều cựu cán bộ tại trung tâm này đã tạo điều kiện cho Công ty AIC trúng gói thầu mua sắm thiết bị về an toàn mạng. Do giá trúng thầu cao hơn giá thị trường, ngân sách bị thiệt hại hơn 17 tỉ đồng.

Nâng giá 40% so với thị trường

Giống 4 vụ án trước đây, dù chưa truy bắt được và chưa có lời khai trực tiếp của Nguyễn Thị Thanh Nhàn nhưng lời khai của các bị cáo liên quan và các tài liệu, chứng cứ thu thập được cho thấy cựu Chủ tịch AIC giữ vai trò "đạo diễn" trong việc vi phạm quy định về đấu thầu.

Bị cáo Nguyễn Văn Thế, cựu Trưởng ban kỹ thuật 7 Công ty AIC là người được bà Nhàn giao phối hợp với VNCERT xây dựng danh mục thiết bị, phần mềm dự án mua sắm trang thiết bị và thuê dịch vụ kỹ thuật.

Khai tại tòa, Thế cho biết sau khi tham khảo dịch vụ báo giá các thiết bị trên mạng đã chuyển lại thông tin cho bà Nhàn. Bà Nhàn yêu cầu Thế cộng thêm 40% vào giá các thiết bị trong danh sách chuyển cho VNCERT.

"Chị Nhàn nói phần cộng thêm là chi phí triển khai, lắp đặt, bảo hành, bảo trì, và lợi nhuận. Bị cáo chỉ biết làm theo và báo lại phía VNCERT", bị cáo khai.

Tiếp đó, bà Nhàn giao cho Thế danh mục thiết bị đầy đủ gồm 82 thiết bị, nhưng chỉ cung cấp giá đầu ra mà không có giá đầu vào. VNCERT sử dụng danh mục, dự toán do AIC cung cấp rồi hợp thức hóa hồ sơ thầu.

Hồ sơ vụ án cho thấy, sau khi VNCERT phát hành hồ sơ mời thầu, bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn chỉ đạo cấp dưới đề xuất phần tài chính tham gia gói thầu cho Công ty AIC là 70 tỉ đồng, và chỉ đạo một công ty thuộc "hệ sinh thái" do mình chi phối làm "quân xanh" để thông thầu.

Kết quả như tính toán, AIC trúng thầu số 8 về mua sắm thiết bị với tổng trị giá 70,6 tỉ đồng, trong khi giá trị theo định giá chỉ là 53 tỉ đồng.

Tại tòa, Nguyễn Văn Thế nói bản thân chỉ là người làm công ăn lương, nhận chỉ đạo từ bà Nhàn rồi làm theo, không được hưởng lợi ích gì. Đến khi làm việc với cơ quan điều tra, nghiên cứu về luật Đấu thầu, bị cáo mới biết là sai.

Cựu Giám đốc VNCERT Nguyễn Trọng Đường khi trả lời hội đồng xét xử cũng thừa nhận sai phạm vì đã để Công ty AIC tham gia dự án ngay từ đầu. Nhờ việc tham gia sớm, AIC nắm được thông tin về danh mục thiết bị, từ đó tạo lợi thế và trúng thầu, gây thiệt hại cho ngân sách. Dù vậy, ông Đường cho rằng sai phạm của mình xuất phát từ áp lực chỉ đạo của cựu lãnh đạo Bộ TT-TT.

Bị cáo Nguyễn Vũ Cường, Giám đốc Công ty Khang Phát

Tư vấn và định giá đều "có vấn đề"

Để Công ty AIC có thể "thâu tóm" gói thầu, ngoài trách nhiệm của các bị cáo tại VNCERT, không thể không nhắc tới vai trò của nhóm bị cáo tại đơn vị tư vấn, gồm Nguyễn Vũ Cường, Giám đốc và Mai Phương Nam, Phó giám đốc Công ty TNHH thương mại và dịch vụ Khang Phát.

Công ty Khang Phát được chỉ định làm đơn vị tư vấn, có trách nhiệm nghiên cứu, khảo sát độc lập để đưa ra danh mục thiết bị và giá, cung cấp cho VNCERT làm căn cứ dự toán. Thế nhưng, công ty này lại phối hợp với VNCERT và AIC xây dựng danh mục, giá thiết bị theo chính đề xuất của AIC, cao hơn thị trường đến 40%.

"Là công ty tư vấn nhưng lại lấy báo giá từ chủ đầu tư để làm căn cứ tư vấn, thế lúc đó còn cái chức năng tư vấn nữa không?", chủ tọa truy vấn. Phân trần cho sai phạm, Giám đốc Công ty Khang Phát Nguyễn Vũ Cường nói, do năng lực công ty hạn chế, dự án lại mang tính đặc thù về an ninh mạng nên công ty chủ yếu dựa vào danh mục do phía VNCERT đưa ra.

Với quy trình như vậy, ông Cường cho hay chủ đầu tư sẽ là bên quyết định danh mục thiết bị và giá, sau đó đưa cho công ty tư vấn. Bị cáo cũng thừa nhận khâu kiểm soát hồ sơ không tốt nên "người ta đưa danh mục thiết bị gì, ra hay vào đều không biết".

Phó giám đốc Công ty Khang Phát Mai Phương Nam là người được cử sang làm việc với VNCERT vì chuyên môn cao nhất tại công ty. Thế nhưng, đứng trước tòa, ông Nam tự nhận "năng lực kém", không nắm được giá. Do dự án có các thiết bị mang tính chuyên môn sâu, bị cáo nói phụ thuộc vào VNCERT, lẽ ra phải tự đi thu thập báo giá trên thị trường nhưng thực tế "đưa cho giá nào thì đưa vào hồ sơ".

Không chỉ đơn vị tư vấn, các bị cáo thuộc đơn vị thẩm định giá cũng thông đồng trong việc thẩm định giá và ban hành chứng thư theo mức giá mà AIC cung cấp, thay vì trực tiếp khảo sát thị trường. Điều này góp phần lý giải vì sao giá AIC đưa ra cao hơn thị trường 40% nhưng vẫn "lọt khe cửa" đấu thầu.

Ông Đặng Xuân Minh, Giám đốc Công ty thẩm định giá BTC VALUE, thừa nhận sai phạm và giải thích do nhiều việc, lại chủ quan, "cứ nghĩ cái thẩm định giá dự toán này chỉ là thủ tục hồ sơ, không quan trọng".

Bị cáo nói, cái sai của công ty là chỉ dựa vào giá của chủ đầu tư cung cấp mà không đi khảo sát độc lập. Tuy vậy, bị cáo chỉ tham gia khâu cuối cùng, tổ thẩm định và thẩm định viên trình thì bị cáo ký…

Theo Tuyến Phan/ Thanh niên

https://thanhnien.vn/cuu-chu-tich-aic-nguyen-thi-thanh-nhan-dao-dien-nang-gia-dau-thau-ra-sao-185250318093148854.htm