Căn cứ nội dung bạn đọc Báo và Phát thanh, Truyền hình Bắc Ninh hỏi, Luật sư Hoàng Thị Ngọc Minh (Đoàn Luật sư Bắc Ninh), Công ty Luật TNHH QR Law, phường Bắc Giang, tỉnh Bắc Ninh tư vấn về nội dung này như sau:

 Luật sư Hoàng Thị Ngọc Minh 

Trong thực tế, không ít vụ án hình sự sau khi bị khởi tố đã được các cơ quan báo chí đăng tải rộng rãi, đặc biệt là những vụ án có tính chất nghiêm trọng, được dư luận quan tâm hoặc liên quan đến các lĩnh vực kinh tế, đất đai, chức vụ, lừa đảo, tham nhũng. Tuy nhiên, việc báo chí đưa tin thường chỉ tập trung vào giai đoạn đầu như khởi tố bị can, bắt tạm giam hoặc khám xét, trong khi diễn biến xử lý tiếp theo của vụ án lại ít được cập nhật đầy đủ. Vì vậy, nhiều người có nhu cầu theo dõi tiến độ giải quyết vụ án nhưng không biết phải tra cứu bằng cách nào.

Để theo dõi một vụ án sau khi đã khởi tố, trước hết cần hiểu rằng quá trình giải quyết vụ án hình sự sẽ trải qua nhiều giai đoạn gồm điều tra, truy tố và xét xử. Sau khi cơ quan điều tra ra quyết định khởi tố, vụ án có thể tiếp tục được cập nhật qua các văn bản tố tụng như kết luận điều tra, cáo trạng của Viện Kiểm sát, quyết định đưa vụ án ra xét xử hoặc bản án của Tòa án. 

Hiện nay, một trong những cách phổ biến và hiệu quả nhất để theo dõi diễn biến vụ án là tra cứu thông tin trên Cổng thông tin điện tử của các cơ quan tiến hành tố tụng. Đối với giai đoạn xét xử, người dân có thể tra cứu trên hệ thống công bố bản án, quyết định của Tòa án nhân dân tại Trang thông tin điện tử công bố bản án, quyết định của Tòa án nhân dân tối cao.

Thông qua hệ thống này, có thể tìm kiếm theo tên vụ/ việc, số bản án/quyết định hoặc tên bị cáo, tội danh, địa phương ... 

Bên cạnh đó, người theo dõi cũng có thể cập nhật thông tin qua Cổng thông tin của cơ quan công an hoặc Viện kiểm sát. Một số vụ án lớn có thể được đăng tải các thông tin tại các trang: Cổng thông tin điện tử Bộ Công an; Cổng thông tin điện tử Viện kiểm sát nhân dân tối cao.

Tuy nhiên, trên thực tế việc công khai, đăng tải các văn bản tố tụng hiện nay vẫn còn nhiều hạn chế và chưa đầy đủ nên việc theo dõi, tiếp cận của người dân còn khó khăn.

Ngoài nguồn thông tin chính thức từ cơ quan tiến hành tố tụng, báo chí chính thống cũng là kênh theo dõi tương đối hữu ích. Thông thường, báo chí sẽ tiếp tục cập nhật tại các thời điểm quan trọng như khi cơ quan điều tra ban hành kết luận điều tra, Viện Kiểm sát truy tố hoặc khi Tòa án mở phiên xét xử và tuyên án. Tuy nhiên, không phải vụ án nào cũng được báo chí theo dõi xuyên suốt, nên việc kết hợp tra cứu từ nhiều nguồn sẽ giúp có thông tin đầy đủ và chính xác hơn.

Có thể thấy rằng, mặc dù thông tin khởi tố thường được công khai khá nhanh trên báo chí, nhưng để theo dõi toàn bộ quá trình xử lý vụ án thì cần chủ động tra cứu trên các hệ thống thông tin chính thức của cơ quan tố tụng. Đây là cách bảo đảm nguồn thông tin có độ tin cậy cao và phản ánh chính xác tình trạng pháp lý của vụ án tại từng thời điểm.

Duy Phách