Con nhà nghèo là tiểu thuyết của Hồ Biểu Chánh xuất bản năm 1930, được xây dựng với hai tuyến nhân vật là giới điền chủ quyền thế và giới tá điền bị trị, trong một xã hội thuở giao thời giữa phong kiến và Tây hóa. Cô Tư Lựu con nhà tá điền, bố mẹ mất sớm, có hai người anh là cai tuần Bưởi và Ba Cam. Cai tuần Bưởi là tá điền của bà Cai Hiếu và vợ chồng cậu Hai Nghĩa, còn Ba Cam làm tài xế xe hơi cho một ông thầy kiện ở Sài Gòn.
Cuộc họp bí mật của lãnh đạo huyện được tổ chức tại nhà Hà Văn Đê dưới hình thức mừng sinh nhât cụ Vạn, thân mẫu. Trần Quốc Mạnh, Toàn Hồng, Nguyễn Duy...
Trong diễn biến trước, giặc Pháp trở lại Nghĩa Lộ nhanh quá khiến cho cả chính quyền mới và người dân bất ngờ. Hà Thiết Hùng, một thanh niên người Tày...
Giặc Pháp quay trở lại làng bản Yên Bái. Người dân yên ắng trong nhà buồn bã và lo lắng. Tên Hà Minh Rỗ làm tay sai cho Pháp từ trước khi Nhật Đảo Chính...
Đội du kích Âu Cơ trở thành đội quân giải phóng mang tên Mẫu quốc, lực lượng võ trang toàn tỉnh Yên Bái. Quang Minh là chính uỷ và Chỉ huy trưởng Bình...