Không chỉ gây bối rối cho nhiều phụ huynh, giáo viên, ngôn ngữ tuổi thanh thiếu niên hiện nay, khi được pha trộn "nửa Anh, nửa Việt", kết hợp với ngôn ngữ phát triển từ mạng xã hội tạo nên một hệ sinh thái đa dạng, khiến nhiều người phải lên mạng tra Google để biết xem nghĩa của "tiếng lóng" này ra sao, xu hướng này từ đâu mà có.

Học sinh TP.HCM trao đổi với nhau sau một kỳ thi. ẢNH MINH HỌA: NGỌC LONG

Đa dạng "tiếng lóng", từ ngữ "độc lạ"

Nguyễn Thái Hồng Ngọc, học sinh Trường THPT Phú Nhuận (TP.HCM), cho biết bạn dùng "tiếng lóng", từ "độc lạ" hoặc chêm tiếng Anh khi nói chuyện với bạn bè, chủ yếu là những cụm nổi tiếng trên TikTok, với tần suất "không nhiều". Đặc biệt, việc sử dụng những cụm này phổ biến hơn khi các em nhắn tin cho nhau hoặc khi đăng bài viết trên các trang mạng xã hội.

"Việc viết "teencode" (tạm dịch là ngôn ngữ của tuổi teen) hay dùng các cụm từ này giúp cuộc trò chuyện của tụi em bớt nghiêm trọng, để nhắn tin nhanh hơn và không bị "out meta" (lạc lõng) so với bạn bè", nữ sinh này chia sẻ.

Ngọc ví dụ thay vì nói người nào đó "quê mùa", các bạn sẽ xài những cụm như "cộng điểm vùng miền", "mời đoàn mình lên núi", hay khi đề cập ai đó có "suy nghĩ khác thường", các bạn sẽ dùng các từ như "mát mát", "tẻn tẻn"... Ngoài ra, các bạn trẻ như Ngọc cũng chuộng sử dụng các từ tiếng Anh, thay vì dùng tiếng Việt, đặc biệt với các từ như "deadline" (nghĩa là "hạn chót"), "chill" (thư giãn), "vibe" (phong cách), "crush" (người mình thích thầm)," feedback" (nhận xét), "drama" (tranh cãi)...

Đặc biệt lúc xưng hô, các bạn có thể gọi người đang giao tiếp là "bà Thơ" - xuất phát từ một trào lưu nổi tiếng trên TikTok.

Còn Hồ Anh Tuấn, sinh viên Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia TP.HCM, nhận định người trẻ sẽ sử dụng "teencode" hay các từ "tiếng lóng" dựa vào sự nhạy cảm và khả năng hiểu rõ bầu không khí giao tiếp. Tuấn nhấn mạnh thêm rằng không ít cụm từ tiếng Anh không thể dịch nghĩa hoàn toàn sang tiếng Việt như "slay" (ngầu), "wellbeing" (an toàn, sức khỏe)..., buộc các bạn trẻ phải dùng tiếng Anh để thuận lợi cho việc giao tiếp.

Học sinh, sinh viên hiện nay giao tiếp với nhau với nhiều từ mới, nhiều "tiếng lóng". ẢNH MINH HỌA: NGỌC LONG

Một số cụm từ như LGBT (nam, nữ đồng tính, song tính, chuyển giới) thì được các bạn trẻ "biến tấu" lại thành "lẩu gà bình thuận" để bày tỏ sắc thái hài hước và nhẹ nhàng hơn, theo nam sinh viên.

Cha mẹ bối rối, hoảng hốt khi nghe con nói chuyện

Một phụ huynh tên Hoàng, có con học tiểu học, trú phường Xóm Chiếu, TP.HCM cho biết nhiều lúc hoảng khi nghe con kể chuyện. Ví dụ, nếu để thể hiện một sự bất ngờ với câu chuyện nào của bạn bè trên lớp, con cho hay các bạn học sinh sẽ nói "bà nói thiệt hả bà Thơ?", dù trong lớp không ai tên Thơ cả.

Còn khi bày tỏ một cái gì đó bất ngờ, ví dụ một ngày ba/mẹ nấu một món ăn gì bất ngờ, hoặc mặn quá hoặc lạt quá, con sẽ nói "ối dồi ôi, ối dồi ôi, trình là gì mà là trình ai chấm"! Hay thấy một ai đó học giỏi, xinh đẹp, phát biểu bằng tiếng Anh tốt, con nói "cô kia slay quá". Khen ai đó thông minh quá, con nói "Thua Gia Cát Lượng mỗi cái quạt"…

Đủ kiểu ngôn ngữ nửa Anh nửa Việt

Nguyễn Tấn Tài, sinh viên năm 4, Trường ĐH Văn Hiến (TP.HCM), cho biết ngày nay việc giới trẻ nhắn tin với nhau bằng ngôn ngữ của tuổi teen - "teencode" rất phổ biến. Để dẫn chứng, Tấn Tài đưa ra một loạt những "teencode". Trong đó, nhiều từ tiếng Anh được dùng phổ biến thay vì dịch sang nghĩa tiếng Việt, hoặc biến tấu thành một từ mới nửa Anh nửa Việt. Như thay vì viết "xem" họ sẽ dùng "seen", thay vì viết "gọi", các bạn sẽ dùng từ "call", thay vì nói xin lời ca khúc này, thì các bạn hỏi, "cho xin lyrics"; "wall", "tcn" nghĩa là "trang cá nhân", "cap mh" nghĩa là "chụp màn hình"…

Bên cạnh đó, ngôn ngữ của giới trẻ hiện nay còn là hàng loạt từ viết tắt mà giới trẻ hay dùng dùng để nhắn tin cho nhau. Như "j", là "gì"; "jz" nghĩa là "gì vậy"; "đljz" là "đang làm gì vậy";"ns" nghĩa là "nói"; "chs" nghĩa là "chơi"; "snzz" nghĩa là "sinh nhật vui vẻ"; "nx" là "nữa"; "cx" là "cũng"; "đk" là "đúng không"; "thik" là "thích"; "mik" là "mình"; "nek" là "nè"; "dth" là "dễ thương"; "btvv" là "buổi tối vui vẻ", "ik" là đi, "hok" nghĩa là "không", "ní" là "bạn", "chế" là "chị"…

Học sinh tiểu học trong một tiết tiếng Việt. Việc giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt là trách nhiệm của không chỉ nhà trường, mà còn gia đình, xã hội. ẢNH: THÚY HẰNG

Tấn Tài cũng dẫn ra hàng loạt từ tiếng "lóng" cũng được học sinh, sinh viên biến tấu, khiến nhiều phụ huynh thế hệ 6X, 7X, thậm chí 8X, 9X ngơ ngác không hiểu gì, phải lên mạng tra từ điển Gen Z, từ điển Gen Alpha. Như "gạo luộc chưa?" nghĩa là bạn hỏi ai đó "ăn cơm chưa?", "lẻmon" nghĩa là "chảnh", "bùn" nghĩa là "buồn", "mí nì" là "nói nè". Hay có những cụm từ khá lạ lẫm, như "là kha lời khơi" tương đương với "lả lơi", "rắn độc" (ví dụ "con kia rắn độc"), thì có nghĩa là "con kia mưu mô xảo quyệt". Còn cụm từ "phanh xích lô" tương ứng với từ "hôn", còn xu cà na = "xui", hay "quả táo nhãn lồng" tương ứng với thành ngữ "quả báo nhãn tiền"…

Mới đây, còn nhiều cách dùng từ khác từ việc sử dụng phổ biến trên mạng xã hội, sau đó tràn ra ngoài đời thực. Như "Mời đoàn mình di chuyển lên núi", nghĩa là ai đó đã làm cái gì đó rất "quê"; hay "ê, ê nha" nghĩa là muốn nhắc nhở ai đó làm gì đó không nên, "đủ quao" là cái gì đó rất tuyệt vời, bất ngờ...

Theo Thúy Hằng - Ngọc Long/Thanh niên

https://thanhnien.vn/boi-roi-voi-tieng-long-ngon-ngu-nua-anh-nua-viet-cua-hoc-sinh-ngay-nay-185251104125453375.htm